Linux AX25-HOWTO, Radio Amatorskie.
  Terry Dawson, VK2KTJ, terry@perf.no.itg.telecom.com.au.
  v1.4, 2 Marca 1997.
  BBeenneeddiicctt PP.. BBaarrsszzcczz,, KKBB22QQZZVV ppoosseeiiddoonn@@zziipplliinnkk..nneett -- ttuummaacczzee
  nniiee nnaa ppoollsskkii,, ww11..44..
  DDaattaa ttuummaacczzeenniiaa:: 2288 kkwwiieettnniiaa,, 11999977..

  System Operacyjny Linux jest chyba jedynym na wiecie systemem opera
  cyjnym, ktry szczyci si standardow i rodzim obsug protokou
  AX.25 dla packet radio uywanego przez operatorw Radia Amatorskiego
  po caym wiecie. Dokument ten jest powicony temu jak zainstalowa i
  skonfigurowa t obslug.
  ______________________________________________________________________

  Table of Contents:

  1.      Wstp

  1.1.    Zmiany w stosunku do poprzednich wersji

  1.2.    Inne dokumentacje na ten temat

  2.      Gdzie znale najnowsz wersj tego dokumentu

  3.      Protokoy dla Packet Radio a Linux

  3.1.    Jak to wszystko dziaa?

  4.      Skadniki oprogramowania AX.25/NetRom.

  4.1.    Gdzie znale jdro, narzdzia i zesp programw
  narzdziowych?

  4.1.1.  rda jdra

  4.1.2.  Narzdzia sieciowe

  4.1.3.  Programy narzdziowe AX.25

  5.      Instalacja oprogramowania AX.25/NetRom.

  5.1.    Kompilacja jdra.

  5.1.1.  Co jest nowego w jdrach 2.0.*+ModuleXX i 2.1.* ?

  5.2.    Narzdzia do ustawiania sieci

  5.2.1.  Budowa standardowej wersji net-tools.

  5.3.    Pogramy narzdziowe AX.25

  6.      Najpierw o znakach radioamatorkich , adresach,  itp.

  6.1.    Czym s owe T1, T2, T3 i inne rzeczy?

  6.2.    Parametry, ktre daj si konfigurowa w trakcie pracy.

  7.      Konfigurowanie portu AX.25.

  7.1.    Jak utworzy plik /etc/ax25/axports?

  7.2.    Jak utworzy interfejsy sieciowe AX.25?

  7.2.1.  Jak doczy urzdzenie KISS?

  7.2.1.1.        Konfigurowanie urzdze TNC o dwch portach.

  7.2.2.  Jak doczepi urzdzenie Baycom

  7.2.3.  Jak ustawi parametry dostpu do kanau AX.25?

  7.2.4.  Jak doczepi urzdzenie DwikoModem?

  7.2.4.1.        Konfigurowanie karty dwikowej.

  7.2.4.2.        Jak ustawi interfejs DwikoModemu?

  7.2.4.3.        Jak ustawi parametry dostpu do kanau AX.25?

  7.2.4.4.        Ustalenie poziomu audio i dostrojenie sterownika

  7.2.4.5.        Przygotowanie czci AX.25 jdra do wykorzystania
  DwikoModemu.

  7.2.5.  Jak doaczy urzdzenie z kart PI?

  7.2.6.  Jak doczepi urzdzenie z kart PacketTwin.

  7.2.7.  Jak doczepi generyczne urzdzenie SCC?

  7.2.7.1.        Gdzie uzyska i jak zbudowa pakiet do narzdzi
  konfiguracyjnych?

  7.2.7.2.        Jak skonfigurowa sterownik do twojej karty?

  7.2.7.2.1.      Ustawienie parametrw sprztu.

  7.2.7.3.        Konfiguracja kanau.

  7.2.7.4.        Uywanie sterownika.

  7.2.7.5.        Narzdzia 'sccstat' oraz 'sccparam'.

  7.2.8.  Jak utworzy urzdzenie BPQ z ethernetem?

  7.2.9.  Ustawienie wza BPQ do wsppracy z obsug AX.25 pod
  Linuxem.

  7.3.    Ustawienie parametrw operacyjnych dla interfejsu AX.25

  7.4.    Ustawieniu routingu AX.25.

  8.      Ustawianie interfejsu AX.25 do pracy w TCP/IP.

  9.      Ustawienie portu dla NetRom.

  9.1.    Edycja pliku /etc/ax25/nrports

  9.2.    Ustawienie pliku /etc/ax25/nrbroadcast

  9.3.    Jak utworzy interfejs sieciowy dla NetRom.

  9.4.    Odpalenie demona NetRom.

  9.5.    ustawienie routingu dla NetRom

  10.     Ustawienie interfejsu NetRom dla pracy w TCP/IP.

  11.     Ustawienie portu Rose

  11.1.   Ustawienie pliku /etc/ax25/rsports.

  11.2.   Jak doczepi sieciowy interfejs Rose?

  11.3.   Ustawienie routingu dla Rose.

  12.     cznoci AX.25/NetRom/Rose.

  13.     Ustawienie Linuxa do przyjmowania cznoci.

  13.1.   Edycja pliku  /etc/ax25/ax25d.conf.

  13.2.   Prosty przykad pliku  ax25d.conf file.

  13.3.   Uruchamianie demona ax25d.

  14.     Ustawienie wza.

  14.1.   Utworzenie pliku /etc/ax25/node.conf.

  14.2.   Utworzenie pliku /etc/ax25/node.perms.

  14.3.   Ustawienie wza, aby by uruchamiany z ax25d.

  14.4.   Ustawienie wza, aby by uruchamiany z 'inetd'.

  15.     Ustawienie programu axspawn.

  15.1.   Utworzenie pliku  /etc/ax25/axspawn.conf.

  16.     Ustawienie PMS.

  16.1.   Utworzenie pliku  /etc/ax25/pms.motd.

  16.2.   Utworzenie pliku /etc/ax25/pms.info.

  16.3.   Kojarzenie znakw AX.25 z kontami uytkownikw

  16.4.   Dodanie PMS do pliku /etc/ax25/ax25d.conf.

  16.5.   Sprawdzenie PMS'a

  17.     Ustawienie programw user_call.

  18.     Kojarzenie znakw AX.25 z kontami uytkownikw Linuxa.

  19.     Jak poczy sieciowe oprogramowanie NOS z jdrem linuxa?

  19.1.   czenie NOS-a i Linuxa za pomoc 'fajki'.

  20.     Zapisy w pliku /proc.

  21.     Przykadowe konfiguracje.

  21.1.   Maa sie z linuxem jako routerem dla lokalnej sieci radiowej

  21.2.   Konfiguracja przykadowa dla bramki z enkapsulacj IPIP.

  22.     Programowanie warstwy sieciowej AX.25, NetRom i Rose.

  22.1.   Rodziny adresw.

  23.     Pliki nagwkowe.

  23.1.   Kwestia znakw i przykady.

  24.     Dyskusja zwizana z Radiem Amatorskim i Linuxem.

  25.     Podzikowania.

  26.     Prawa autorskie.

  27.     Od tumacza.

  27.1.   Podzikowania.
  ______________________________________________________________________

  11..  WWssttpp

  Dokument ten by pocztkowo zacznikiem do HAM-HOWTO ale urs za
  bardzo, aby mona go byo w ten sposb nadal pisa. Dokument ten
  opisuje w jaki sposb zainstalowa i skonfigurowa rodzim obsug
  protokow AX25, NetRom oraz Rose na Linuxie. Podano tutaj kilka
  typowych konfiguracji, ktre mog posuy jako model do dalszej
  pracy.

  Wersje protokow radia amatorskiego pod Linuxem s bardzo elastyczne.
  Dla ludzi, ktrzy nie s zbytnio zapoznani z systemem operacyjnym
  Linux proces konfiguracji wydawa si moe uciliwy i skomplikowany.
  Zajmie ci to troch czasu zanim zrozumiesz w jaki sposb wszystko ze
  sob pasuje. Konfiguracja jest bardzo trudna jeli wpierw nie
  zapoznasz si z Linuxem oglnie. Nie oczekuj, e uda ci si przej z
  jakiego rodowiska do Linuxa bez zapoznania si uprzednio z samym
  Linuxem.

  11..11..  ZZmmiiaannyy ww ssttoossuunnkkuu ddoo ppoopprrzzeeddnniicchh wweerrssjjii

     DDooddaattkkii..
        doczyem informacje o atce dla moduw. Dodaem par oglnych
        informacji o strukturze jdra.

     PPoopprraawwkkii..
        Poprawiem konfiguracje ax25d - podzikowania dla John Tanner,
        VK2ZXQ. Poprzestawiaem mnstwo rzeczy, powinno teraz by
        bardziej logicznie.

     DDoo zzrroobbiieenniiaa..
        Poprawi sekcj o SCC, obecna jest chyba za. Rozwin sekcj
        programowania. Doda odnoniki do dokumentacji rde AX25 i
        NetRom.

  11..22..  IInnnnee ddookkuummeennttaaccjjee nnaa tteenn tteemmaatt

  Jest wiele zwizanych z tym tematem dokumentw. Jest sporo dokumentw
  traktujcych o sprawach sieciowych pod Linuxem w sposb bardziej
  oglny, ktre bardzo polecam poniewa pomog ci one w twoich wysikach
  i dadz ci gebszy wgld w inne moliwe konfiguracje.

  Oto one:

  HAM-HOWTO <http://sunsite.unc.edu/LDP/HOWTO/HAM-HOWTO.html>

  Ethernet-HOWTO <http://sunsite.unc.edu/LDP/HOWTO/Ethernet-HOWTO.html>

  NET-3-HOWTO
  <http://www.ippt.gov.pl/~ppogorze/JTZ/html/NET-3-HOWTO.pl.html>
  22..  GGddzziiee zznnaallee nnaajjnnoowwsszz wweerrssjj tteeggoo ddookkuummeennttuu

  Najlepszym miejscem do znalezienia ostatniej wersji tego dokumentu
  jest Archiwum Linux Documentation Project. Linux Documentation Project
  prowadzi Web Server i dokument niniejszy pojawia si tam jako The
  AX25-HOWTO <http://sunsite.unc.edu/LDP/HOWTO/AX25-HOWTO.html>. Moesz
  te skontaktowa si ze mn ale zwykle przekazuj ostatnie wersje tego
  dokumentu koordynatorowi projektu LDP, wic jeli go tam nie ma to s
  due szanse, e jeszcze go nie skoczyem.

  33..  PPrroottookkooyy ddllaa PPaacckkeett RRaaddiioo aa LLiinnuuxx

  Protok _A_X_._2_5 oferuje dwa tryby operacji: connected i connectionless.
  Uywany jest albo do pocze typu stacja-do-stacji albo jako medium
  dla innych protokoow takich jak TCP/IP lub NetRom.

  Podobny jest w swej strukturze do X.25 level 2 z pewnymi
  modyfikacjami, ktre czyni go bardziej uytecznym do pracy w
  rodowisku radia amatorskiego.

  Protok _N_e_t_R_o_m jest prb penego protokou sieciowego i w swej
  najniszej warstwie uywa AX.25 jako protokou typu datalink.
  Dostarcza on sieciowej warstwy, ktra jest adaptowan form AX.25.
  Protok NetRom cechuje si dynamicznym routingiem, posiada te
  funkcj pseudonimw dla wzw.

  Protok _R_o_s_e zosta wynaleziony i po raz pierwszy zastosowany przez
  Tom'a Moulton, W2VY, i jest wariacj protokou X.25 w warstwie packet.
  Pomylany jest tak, e AX.25 jest jego warstw typu datalink. Sam
  rwnie dostarcza warstw sieciow. Adresy Rose przyjmuj form 10
  cyfrowych numerkw. Pierwsze cztery cyfry stanowi Data Network
  Identification Code (DNIC) i wzite zostay z zacznika B z zalece
  CCITT X.121. Wicej informacji na temat protokou Rose mona uzyska z
  Serwera RATS.

  Pocztkowo, wczesne oprogramowanie AX.25 wsppracujce z jdrem
  Linuxa wypracowa Alan Cox. Nastpnie Jonathon Naylor przej
  rozwijajcy si projekt dodajc obug NetRomu i Rose; obecnie on
  wanie zajmuje si opracowywaniem rde AX.25 wsppracujego z
  jdrem Linuxa. DAMA zostao napisane przez Joerg Reuter. Obsug karty
  dwikowej jako modemu oraz modem Baycom doda Thomas Sailor. Programy
  narzdziowe AX.25 s obecnie prowadzone przeze mnie.

  Linux obsuguje TNC w trybie KISS (Terminal Node Controllers), kart
  Ottawa PI, kart Gracillis PacketTwin oraz inne oparte na scalaku SCC
  Z8530, modem Baycom zarwno seryjny jak i rwnolegy. Nowy, od
  Tomasza, sterownik DwikoModemu obsuguje karty dwikowe SoundBlaser
  oraz te zbudowane w oparciu o Crystal chipset.

  Programy uytkownika zawieraj prosty PMS (Personal Message System),
  program latarnie, liniowy program 'call' do poacze, 'listen'
  przykadowy program do uchwycenia surowych ramek AX.25 na poziomie
  interfejsu, oraz programy do konfiguracji NetRomu. Zaczono rwnie
  program, ktory jest jakby serwerem AX.25 przechwytujcym i
  rozprowadzajcym wchodzce poczenia; jest te demonik dla NetRomu,
  ktry wykonuje ca czarn robot dla obsugi protokou NetRom.

  33..11..  JJaakk ttoo wwsszzyyssttkkoo ddzziiaaaa??

  AX.25 pod Linuxem jest zupenie now implementacj. Cho na pozr
  wyglda podobnie do NOS, BPQ lub innych implementacji AX.25 to jednak
  nie przypomina adnej z nich ani nie jest identyczn z adn z nich.
  AX.25 pod Linuxem mona skonfigurowa tak, e bdzie zachowywa si
  niemale tak jak inne implementacje AX.25 ale proces konfiguracyjny
  jest bardzo odmienny.

  Aby dopomc ci w sposobie mylenia przy konfigurowaniu, sekcja ta
  stara si wyjani niektre strukturalne cechy AX.25 oraz umieszcza je
  w oglnej strukturze Linuxa.

  UUpprroosszzcczzoonnyy sscchheemmaatt wwaarrssttww pprroottookkooww ssiieecciioowwyycchh.

         -----------------------------------------------
         | AF_AX25 | AF_NETROM |  AF_INET    | AF_ROSE |
         |=========|===========|=============|=========|
         |         |           |             |         |
         |         |           |    TCP/IP   |         |
         |         |           ----------    |         |
         |         |   NetRom           |    | Rose    |
         |         -------------------------------------
         |            AX.25                            |
         -----------------------------------------------

  Schemat ten ilustruje poprostu, e NetRom, TCP/IP i Rose wszystkie
  razem rezyduj na protokole AX.25 ale e kady z nich traktowany jest
  osobno u poziomu programowania na interfejsie. Nazwy 'AF' to nazwy
  nadawane dla _A_d_d_r_e_s_s _F_a_m_i_l_y kadego z tych protokow podczas pisania
  dla nich programw. Wane tutaj jest to, e konfiguracja urzdzenia
  AX.25 kluczowo wpywa na to jak bd konfigurowane NetRom, Rose oraz
  TCP/IP.

  SScchheemmaatt mmoodduuww ww iimmpplleemmeennttaaccjjii ssiieecciioowweejj LLiinnuuxxaa

    ----------------------------------------------------------------------------
     User    | Programs  |   call        node    ||  Daemons | ax25d  mheardd
             |           |   pms         mheard  ||          | inetd  netromd
    ----------------------------------------------------------------------------
             | Sockets   | open(), close(), listen(), read(), write(), connect()
             |           |------------------------------------------------------
             |           |    AF_AX25   |  AF_NETROM  |   AF_ROSE   |  AF_INET
             |------------------------------------------------------------------
    Kernel   | Protocols |    AX.25     |   NetRom    |     Rose    | IP/TCP/UDP
             |------------------------------------------------------------------
             | Devices   |    ax0,ax1   |  nr0,nr1    | rose0,rose1 | eth0,ppp0
             |------------------------------------------------------------------
             | Drivers   |  Kiss   PI2   PacketTwin   SCC   BPQ     | slip ppp
             |           |      Soundmodem      Baycom              | ethernet
    ----------------------------------------------------------------------------
    Hardware | PI2 Card, PacketTwin Card, SCC card, Serial port, Ethernet Card
    ----------------------------------------------------------------------------

  Ten schemat jest troszeczk bardziej oglny od pierwszego. Stara si
  on ukaza zaleno pomidzy programami narzdziowymi, jdrem oraz
  sprztem. Pokazuje te zaleno pomidzy interfejsem programowania
  gniazd dla aplikacji, waciwymi moduami protokow, interfejsami
  sieciowymi jdra, oraz sterownikami urzdze. Kady element schematu
  polega na tym elemencie, ktry jest poniej niego samego i konfigu
  racj trzeba rozpoczyna od samego dou w gr. Wic dla przykadu,
  jeli chesz odpala program _c_a_l_l to musisz rwnie skonfigurowa
  sprzt, nastpnie upewni si, e jdro posiada odpowiedni sterownik
  urzdzenia, dalej musisz stworzy waciwy interfejs sieciowy oraz, e
  jdro zawiera waciwy protok, ktry oferuje odpowiedni dla programu
  _c_a_l_l interfejs programowania. W takiej hierarchii staraem si te
  rozozy ten dokument.

  44..  SSkkaaddnniikkii oopprrooggrraammoowwaanniiaa AAXX..2255//NNeettRRoomm..

  Oprogramowanie AX.25 skada si z trzech czci: rode jdra,
  narzdzi do konfiguracji sieci oraz programw narzdziowych.

  Wersje jdra Linuxa 2.0.xx zawieraj w sobie pierwotnie sterowniki dla
  AX.25, NetRom, dla kart Z8530 SCC, PacketTwin i Gracillis. Zostay one
  znaczco udoskonalone w jdrach 2.1.xx. Niestety, pozostaa cz
  jdra 2.1.* czyni je bardz chwiejnymi i nie nadaj sie w takim stanie
  do zaczenia w stabilnych wersjach jder. Aby zaradzi temu
  problemowi, Jonathon Naylor przygotowa zesp atek, ktre oblug
  protokow radia amatorskiego w jdrach 2.0.xx wynosz do poziomu
  standardu jder 2.1.*. Jest to bardz atwe w zaaplikowaniu i
  wprowadza wachlarz usug, ktre s nieobecne w standardowych jdrach,
  np. obug Rose.

  44..11..  GGddzziiee zznnaallee jjddrroo,, nnaarrzzddzziiaa ii zzeesspp pprrooggrraammww nnaarrzzddzziioowwyycchh??

  44..11..11..  rrddaa jjddrraa

  rda jdra naley szuka w jego zwyczajnym miejscu:

  Obecna kopia zespou atek wedug Jonathon'a znajduje si na:

  44..11..22..  NNaarrzzddzziiaa ssiieecciioowwee

  Ostatnia wersja _a_l_p_h_a standardowych narzdzi sieciowych Linuxa
  obsuguje AX.25 i NetRom i mona j znale tutaj:

  lub

  ftp://ftp.linux.org.uk/pub/linux/Networking/base/net-
  tools-1.32-alpha.tar.gz

  Ostani pakiet ipfwadm mona znale tu:

  44..11..33..  PPrrooggrraammyy nnaarrzzddzziioowwee AAXX..2255

  Istniej dwie odmienne yy programw narzdziowych AX.25. Jedna
  przeznaczona jest do pracy z jdrami 2.0.* a druga albo do jder 2.1.*
  lub do kombinacji: jdro 2.0.28+atka module10. Numer wersji pakietu
  ax25-utils wskazuje na najstarsz wersj jdra, z ktr mog pracowa.
  Wybierz sobie tak wersj pakietu ax25-utils, ktra bdzie pracowa z
  jdrem twojego systemu.

  Programy narzdziowe dla 2.1.22 i pniejszych, oraz ax25-utils+module
  mona znale na domowej stronie Jonathon'a Naylor:

  ftp://ftp.cs.nott.ac.uk/jsn/ax25-utils-2.1.22b.tar.gz

  lub na:

  ftp://sunsite.unc.edu/pub/Linux/apps/ham/ax25/ax25-utils-2.1.22b.tar.gz

  Starsze narzdzia, zdolne do pracy z niepoatanym jdrem 2.0.29
  nazywaj si ax25-utils-2.0.12c.tar.gz w tym samym miejscu.

  55..  IInnssttaallaaccjjaa oopprrooggrraammoowwaanniiaa AAXX..2255//NNeettRRoomm..

  Aby w sposb udany zainstalowa obsug AX.25/NetRom na systemie Linux
  naley skonfigurowa i zainstalaowa waciwe jdro a nastpnie
  programy narzdziowe AX.25.

  55..11..  KKoommppiillaaccjjaa jjddrraa..

  Jeli jeste ju zaznajomiony z kompilowaniem jdra na Linuxie to
  moesz pomin t sekcj, upewnij si tylko, e wybrae waciwe
  opcje dla jdra. Jeli nie, to czytaj dalej.

  Normalnie, rda jdra naley rozpakowywa bdc w katalogu /usr/src
  do podkatalogu zwanego linux. Aby to uczyni naley si zalogowa jako
  root a nastpnie wykona takie czynnoci:

         # cd /usr/src
         # mv linux linux.old
         # tar xvfz linux-2.0.29.tar.gz
         # tar xvfz ax25-module-12.tar.gz
         # patch -p0 < /usr/src/ax25-module-12/ax25-2.0.29-2.1.22.diff
         # cd linux

  Po tym jak rozpakowae i poatae jdro, musisz odpali skrypt
  konfiguracyjny i zaznaczy opcje, ktre odpowiadaj ukadowi twojego
  sprztu oraz te, ktre chcesz, aby byy obecne w jdrze. Wystarczy
  napisa:

  # make config

  Jeli wolisz metod opart o menu to mona te sprbowa:

  # make menuconfig

  Opisz tutaj metod zasadnicz, a ty wybierz tak jaka ci najbardziej
  odpowiada.  W obu przypadkach zostaniesz postawiony wobec pyta, na
  ktre trzeba odpowiedzie "tak" lub "nie". (Zauwa, e mona te
  odpowiedzie naciniciem "M" jeli uywa moduw w Linuxie. Dla
  uproszczenia jednak przyjmuj, e ich nie uywasz, wic dokonaj
  waciwych poprawek jeli jest przeciwnie.)

  Najbardziej zasadniczymi opcjami dla skonfigurowania AX.25 s:

    Code maturity level options  --->
        ...
        [*] Prompt for development and/or incomplete code/drivers
        ...
    General setup  --->
        ...
        [*] Networking support
        ...
    Networking options  --->
        ...
        [*] TCP/IP networking
        [?] IP: forwarding/gatewaying
        ...
        [?] IP: tunneling
        ...
        [?] IP: Allow large windows (not recommended if <16Mb of memory)
        ...
        [*] Amateur Radio AX.25 Level 2
        [?] Amateur Radio NET/ROM
        [?] Amateur Radio X.25 PLP (Rose)
        ...
    Network device support  --->
        [*] Network device support
        ...
        [*] Radio network interfaces
        [?] BAYCOM ser12 and par96 driver for AX.25
        [?] Soundcard modem driver for AX.25
        [?] Soundmodem support for Soundblaster and compatible cards
        [?] Soundmodem support for WSS and Crystal cards
        [?] Soundmodem support for 1200 baud AFSK modulation
        [?] Soundmodem support for 4800 baud HAPN-1 modulation
        [?] Soundmodem support for 9600 baud FSK G3RUH modulation
        [?] Serial port KISS driver for AX.25
        [?] BPQ Ethernet driver for AX.25
        [?] Gracilis PackeTwin support for AX.25
        [?] Ottawa PI and PI/2 support for AX.25
        [?] Z8530 SCC KISS emulation driver for AX.25
        ...

  Opcje, ktre oznakowaem jako '*' to te, na ktre musisz odpowiedzie
  'Y' - tak. Reszta jest zalena od sprztu, jaki posiadasz oraz od
  opcji, ktre sobie yczysz. Niektre z tych opcji s opisane troch
  poniej, wic jeli nie wiesz jeszcze czego chcesz to czytaj dalej a
  potem tutaj wr.

  Po skoczeniu konfiguracji jdra powiniene teraz gadko skompilowa
  jdro:

         # make dep
         # make clean
         # make zImage

  Upewnij si, aby skopiowa plik arch/i386/boot/zImage tam gdzie by
  powinien oraz zrb edycje /etc/lilo oraz restartuj lilo, aby fakty
  cznie odpali system z nowego jdra.

  55..11..11..  CCoo jjeesstt nnoowweeggoo ww jjddrraacchh 22..00..**++MMoodduulleeXXXX ii 22..11..** ??

  Jdra 2.1.* zawieraj udoskonalone wersj niemale wszyskich
  protokow oraz sterownikw. Najbardziej znaczce nowinki to:

       modularyzacja

       protokoy i sterowniki zostay zmodularyzowane tak, e mona nimi do
       woli glowa poleceniami insmod, rmmod. Redukuje to wymogi pamiciowe
       dla jdra przy sporadycznie uywanych moduach oraz sprawia, e
       polowanie na pluskwy i pielgancja s atwiejsze.

       wszystkie sterowniki s teraz sterownikami sieciowymi

       wszelkie urzdzenia jak Baycom, SCC, PacketTwin, Gracillis itp.
       oferuj teraz normalny interfejs sieciowy, tzn. wygldaj teraz tak
       jak sterownik Ethernetu; nie wygldaj ju tak jak TNC w trybie KISS.
       Na yczenie, mona zbudowa interfejs kiss do tych urzdze przy
       pomocy programiku 'net2kiss'.

       usunito pluskwy

       wiele pluskw zostao wykrytych i zniszczonych dodano te do
       sterownikw i protokow sporo nowych cech i funkcji.

  55..22..  NNaarrzzddzziiaa ddoo uussttaawwiiaanniiaa ssiieeccii

  Teraz, po wykompilowaniu jdra, powiniene rwnie skompilowa nowe
  narzdzia do konfiguracji sieci. Przy ich pomocy bdziesz mg
  manipulowa interfejsami sieciowymi oraz dodawa routing do tablic
  routingowych.

  Nowa wersja _a_l_p_h_a standardowego pakietu net-tools zawiera obsug
  AX.25 i NetRom. Sprawdzaem to i wydaje si, e u mnie dziaa to
  wietnie.

  55..22..11..  BBuuddoowwaa ssttaannddaarrddoowweejj wweerrssjjii nneett--ttoooollss..

  Nie zapomnij przeczyta pliku Readme i zastosowa si to wszelkich tam
  podanych wskazwek. Czynnoci jakie ja wykonaem, by skompilowa net-
  tools to:

         # cd /usr/src
         # tar xvfz net-tools-1.32-alpha.tar.gz
         # cd net-tools-1.32-alpha
         # make config

  W tym stadium zaoferowane ci zostan pytania podobnie jak przy kompi
  lacji jdra. Upewnij si, aby zaznaczy obsug jakichkolwiek  pro
  tokw, ktre zamierzasz uywa.W razie, gdyby nie wiedzia co
  odpowiedzie, zaznacz "Y".

  Net-tools powinny skompilowa si gadko ze rdami jdra bez adnych
  ostrzee.  gdy kompilacja ustanie, wwczas wydaj polecenie:

  # make install

  to zainstaluje programy w ich waciwe miejsca.

  Jeli planujesz uywa usug IP firewall to potrzebujesz ostatnich
  narzdzi ipfwadm do administracji ciany ogniowej. Narzdzie to
  podmienia starsze ipfw, ktre nie pracuje ju z nowszymi jdrami.

  Programik ipfwadm skompilowaem w taki sposb:

         # cd /usr/src
         # tar xvfz ipfwadm-2.0beta2.tar.gz
         # cd ipfwadm-2.0beta2
         # make install
         # cp ipfwadm.8 /usr/man/man8
         # cp ipfw.4 /usr/man/man4

  55..33..  PPooggrraammyy nnaarrzzddzziioowwee AAXX..2255

  Po skompilowaniu i restarcie nowego jdra, potrzebujesz jeszcze
  skompilowa programy narzdziowe. Aby skompilowa programy narzdziowe
  naley wykona takie czynnoci:

         # cd /usr/src
         # tax xvfz ax25-utils-2.1.22b.tar.gz
         # cd ax25-utils-2.1.22b
         # make config
         # make
         # make install

  Pliki zostan zainstalowane pierwotnie do katalogu /usr w podkatalogi
  takie jak: bin, sbin, etc and man.

  Jeli poka ci si ostrzeenia podobnej treci:

    gcc -Wall -Wstrict-prototypes -O2 -I../lib -c call.c
    call.c: In function `statline':
    call.c:268: warning: implicit declaration of function `attron'
    call.c:268: `A_REVERSE' undeclared (first use this function)
    call.c:268: (Each undeclared identifier is reported only once
    call.c:268: for each function it appears in.)

  zatem powiniene pozprawdza czy masz na swoim systemie zainstalowany
  poprawnie pakiet ncurses. Skrypt konfiguracyjny stara si zlokalizowa
  pakiet ncurses na twoim systemie w znanych katalogach. Niektre jednak
  instalacje le wpisuj ncurses i skryp nie potrafi ich znale.

  66..  NNaajjppiieerrww oo zznnaakkaacchh rraaddiiooaammaattoorrkkiicchh ,, aaddrreessaacchh,,  iittpp..

  Kady port AX.25 lub NetRom na twoim systemie musi mie przydzielony
  znak i przypity do niego numeryczny identyfikator stacji. Rzeczy te
  konfigurujemy w plikach, ktre zostay opisane dalej. Niektre
  implementacje AX.25, np. BPQ lub NOS, pozwalaj na przypisanie tego
  samego znaku/indentyfikatora na obu portach AX.25 i NetRom. Linux na
  to nie pozwala z pewnych technicznych, skomplikowanych powodw. W
  praktyce, nie jest to taki wielki problem.

  Oznacza to, e przy konfigurowaniu trzeba by wiadomy tych rzeczy i
  wzi je pod uwag:

  1. Kady port ax.25 lub NetRom musi by konfigurowany z unikalnym
     znakiem/identyfikatorem.
  2. TCP/IP uywa bdzie tego znaku/identyfikatora, na ktrego porcie
     odbywa si odbir i transmisja AX.25, tj. ten, ktry
     skonfigurowae w punkcie 1.

  3. NetRom uywa bdzie tego znaku/identyfikatora, ktry zosta mu
     przydzielony w jego wasnym pliku konfiguracyjnym. Znak ten uywany
     bdzie tylko wwczas, gdy twj NetRom rozmawia z innym NetRomem.
     Nie jest to znak, ktory uytkownicy AX.25 maj uywa przy
     wchodzeniu do twojego wza. Wicej na ten temat powiemy dalej.

  4. Rose, pierwotnie, bdzie uywa znaku/identyfikatora nalecego do
     portu AX.25 chyba, e wyranie zostanie przekonfigurowany
     poleceniem 'rsparms' na inny. Jeli przydzielisz znak/identyfikator
     dla Rose poleceniem 'rsparms' wwczas Rose uywa bdzie tego znaku
     na wszystkich swych portach.

  5. Inne programy, takie jak 'ax25d' mog sucha na jakichkolwiek
     znakach/identyfikatorach i w dodatku mona te znaki duplikowa po
     wszelakich portach.

  6. Bdc ostrony przy routingu, moesz nawet przyznac wszystkim
     portom ten sam adres IP.

  66..11..  CCzzyymm ss oowwee TT11,, TT22,, TT33 ii iinnnnee rrzzeecczzyy??

  Analogicznie, tak jak nie kady radiooperator jest inynierem, tak
  samo nie kada implementacja AX.25 jest zgodna ze standardem TNC2.
  Linux stosuje nomenklatur, ktra rni si w pewnym wzgldzie od tej,
  jakiej uywaby,jeli jedynym twoim dowiadczeniem w packet radio
  byby TNC. Podana niej tablica powinna by pomocna w interpretacji
  czym s poszczeglne elementy, ktre daje si konfigurowa, zatem
  jeli napotkasz je pniej w tym tekcie pomoe ci to w ich
  zrozumieniu.

    -------------------------------------------------------------------
    Linux  | TAPR TNC | Description
    -------------------------------------------------------------------
    T1     | FRACK    | czas wyczekiwania przed retransmisj
           |          | niepotwierdzonej ramki
    -------------------------------------------------------------------
    T2     | RESPTIME | minimalny czas wyczekiwania na inn ramk
           |          | przed transmisj potwierdzenia
           |          |
    -------------------------------------------------------------------
    T3     | CHECK    | czas wyczekiwania pomidzy sprawdzeniami czy
           |          | lcze jest nadal aktywne
    -------------------------------------------------------------------
    N2     | RETRY    | ilo retransmisji zanim zaoymy, e lcze
           |          | pado
    -------------------------------------------------------------------
    Idle   |          | okres czasu, ktry cze moe sta bezczynnie
           |          | zanim zostanie zamknite
    -------------------------------------------------------------------
    Window | MAXFRAME | maksymalna liczba niepotwierdzonych,
           |          | wytransmitowanych ramek
    -------------------------------------------------------------------

  66..22..  PPaarraammeettrryy,, kkttrree ddaajj ssii kkoonnffiigguurroowwaa ww ttrraakkcciiee pprraaccyy..

  Jdra 2.1.* oraz 2.0.29+module maj now cech, ktra pozwala na
  zmian uprzednio niemoliwych do manipulacji wartoci w trakcie pracy.
  Jeli uwanie przyjrzysz si strukturze katalogu /proc/sys/net/ to
  zauwaysz par plikw o sugestywnych nazwach, ktre wskazuj na rne
  parametry do konfigurowania sieci. Kady plik w katalogu
  /proc/sys/net/ax25 reprezentuje jeden ustawiony port AX.25. Nazwa
  pliku odnosi si do nazwy portu. Struktura plikw wyglda nastpujco:

    No.     Nazwa                   Znaczenie                       Warto domylna
    1       IP Default Mode         0=DG 1=VC                       0
    2       AX.25 Default Mode      0=Normal 1=Extended             0
    3       Allow Vanilla Connects  0=No 1=Yes                      1
    4       Backoff                 0=Linear 1=Exponential          1
    5       Connected Mode          0=No 1=Yes                      1
    6       Standard Window         1  <= N <= 7                    2
    7       Extended Window         1  <= N <= 63                   32
    8       T1 Timeout              1s <= N <= 30s                  10s
    9       T2 Timeout              1s <= N <= 20s                  3s
    10      T3 Timeout              0s <= N <= 3600s                300s
    11      Idle Timeout            0m <= N                         20m
    12      N2                      1  <= N <= 31                   10
    13      AX.25 Frame Length      1  <= N <= 512                  256
    14      Max Queue               1  <= N <= 20                   2
    15      Digipeater Mode         0=None 1=Inband 2=XBand 3=Both  3

  W powyszej tablicy T1, T2, T3 zostay podane w sekundach a Idle
  Timout podano w minutach. Zauwa jednak, e wartoci uywane przez
  interfejs sysctl mierzone s wartociami wewntrznymi, gdzie czas w
  sekundach mnoony jest przez 10, co pozwala na rozdrobnienie na 1/10
  sekundy. Tam, gdzie liczniki pozwalaj na warto zero, np. T3 lub
  Idle, zero oznacza, e licznik jest wyczony.

  77..  KKoonnffiigguurroowwaanniiee ppoorrttuu AAXX..2255..

  Kady program AX.25 wpierw czyta plik konfiguracyjny, aby uzyska
  potrzebne parametry poszczeglnego portu AX.25, obecnego na twoim
  systemie Linux. Dla portw AX.25 jest to plik /etc/ax25/axports. Kady
  port AX.25, ktry chcesz mie na swoim systemie, musi by w tym pliku
  opisany.

  77..11..  JJaakk uuttwwoorrzzyy pplliikk //eettcc//aaxx2255//aaxxppoorrttss??

  Plik /etc/ax25/axports to prosty tekstowy plik, ktry tworzymy zwykym
  edytorem. Format pliku /etc/ax25/axports jest nastpujcy:

       portname  callsign  baudrate  paclen  window  description

  Gdzie:

       portname

       to wolna nazwa, krr naley ochrzci port, uywana do nazewnictwa
       tego portu

       callsign

       znak/identyfikator, ktry przypisujesz dla portu AX.25

       paclen

  to maksymalna dugo pakietw, ktre bd moliwe na tym porcie przy
  transmisjch AX.25 w trybie 'connected'.

       window

       to parametr (K) AX.25 window. To samo co MAXFRAME w wielu urzdzeniach
       TNC.

       description

       to dowolny opis tego portu

  W moim przypadku wyglda to tak:

         radio    VK2KTJ-15       4800        256     2       4800bps 144.800 MHz
         ether    VK2KTJ-14       10000000    256     2       BPQ/ethernet device

  Pamitaj, e naley przypisa unikalny znak/identyfikator dla kadego
  portu AX.25, ktry utworzysz. Wprowad jeden wpis dla kadego
  urzdzenia AX.25, ktre chcesz uywa. Odnosi si to do portw: KISS,
  Baycom, SCC, PI, PT,  DwikoModem. W tym miejscu kady wpis ma
  odnosi si do kadego z osobna urzdzenia AX.25. Wpisy w tym pliku
  powizane s z interfejsami sieciowymi poprzez ich znak/identyfikator.

  Plik ten uywany bdzie przez programy opisane dalej.

  77..22..  JJaakk uuttwwoorrzzyy iinntteerrffeejjssyy ssiieecciioowwee AAXX..2255??

  Interfejs sieciowy jest tym, co wida na ekranie po wydaniu polecenia
  'ifconfig'. Jest to objekt, poprzez ktry jdro Linuxa odbiera i
  wysya dane sieciowe. Prawie zawsze interfejs sieciowy zwizany jest z
  fizycznym portem, s jednak wypadki, kiedy nie jest to konieczne.
  Interfejs sieciowy odnosi si wwczas bezporednio do sterownika
  urzdzenia fizycznego. W oprogramowaniu AX.25 pod Linuxem istnieje
  wiele sterownikw urzdze fizycznych. Najpopularniejszym jest zapewne
  sterownik KISS, lecz s te inne jak np. sterownik SCC, Baycom czy
  SoundModem (DwikoModem).

  Kady z tych sterownikw, przy uruchomianiu go, spowoduje rwnie
  otworzenie interfejsu sieciowego.

  77..22..11..  JJaakk ddoocczzyy uurrzzddzzeenniiee KKIISSSS??

  Najczciej spotykan konfiguracj bedzi chyba KISS TNC na porcie
  seryjnym. Naley uprzednio skonfigurowa sam TNC i doczepi go do
  portu seryjnego. Aby wprowadzi swj TNC w tryb KISS mona uy
  programu terminala, jak np. minicom lub seyon. Z kolei, aby utworzy
  urzdzenie KISS naley uy polecenia 'kissattach', ktre to polecenie
  w swej najprostszej formie moe wyglda tak:

         # /usr/sbin/kissattach /dev/ttyS0 radio
         # kissparms -p radio -t 100 -s 100 -r 25

  Polecenie kissattach utworzy te sieciowy interfejs KISS. Interfejsy
  te nosz wtedy nazw od 'ax[0-9]'. Przy pierwszym wydaniu polecenia
  'kissattach' powstaje 'ax0', przy nastpnym 'ax1', itd. Kady
  interfejs KISS powizany jest ze swoim portem seryjnym.

  Polecenie 'kissparms' pozwala na manipulowanie rnymi parametrami
  interfejsu KISS.

  W podanym wyej przykadzie doczony zostaby sieciowy interfejs KISS
  do seryjnego urzdzenia w Linuxie '/dev/ttyS0' i do portu oznaczonego
  w pliku /etc/ax25/axports jako 'radio'. Nastpnie konfigurowany on
  jest z wartociami 100 milisekund dla txdelay oraz slottime i
  wartoci 25 dla ppersist.

  Wicej informacji mona znale w man pages w Linuxie.

  77..22..11..11..  KKoonnffiigguurroowwaanniiee uurrzzddzzee TTNNCC oo ddwwcchh ppoorrttaacchh..

  Programik 'mkiss', zawarty w programach narzdziowych ax25-utils,
  pozwala na wykorzystanie obydwu modemw w urdzeniach TNC o dwch
  portach. Ustawienie jest do proste. Programik ten dziaa tak, e
  biorc pojedyncze urzdzenie doaczone do wieloportowego TNC
  przedstawia je tak, i wyglda ono, jakby to byy dwa urzdzenia,
  kade z wasnym TNC. Czynno t trzeba wykona zanim zaczniesz
  jakkolwiek konfiguracj AX.25. Powstae na skutek tego interfejsy
  pseudo-TTY, (/dev/ttypf*), ktre nie s rzeczywistymi urzdzeniami
  seryjnymi, wykorzystywane s z kolei do konfiguracji AX.25. Interfejsy
  Pseudo-TTY wyprowadzaj swego rodzaju fajk, poprzez ktr programy
  umiejce nadawa do urzdze /dev/tty mog sie porozumiewa midzy
  sob. Kada fajka posiada kocwk master i slave. Kocwki master s
  oglnie oznaczane jako /dev/ptyp*, kocwki slave maj emblem
  /dev/ttyp*. Pomidzy master a slave istnieje intymna zalenoc, zatem
  /dev/ptyp0 stanowi koncwk master dla przewodu, ktory ma /dev/ttyp0
  na kocwce slave. Zanim otworzysz kocwk slave, musisz najpierw
  otworzy kocwk master. 'mkiss' wykorzystuje ten wanie mechanizm
  do rozczepienia pojedynczego urzdzenia seryjnego, na osobne.

  Przykad: jeli posiadasz TNC o dwch portach i jest ono doczepione do
  seryjnego urzdzenia /dev/ttyS0 o prdkoci 9600 bps, to polecenie:

         # /usr/sbin/mkiss -s 9600 /dev/ttyS0 /dev/ptyp0 /dev/ptyp1
         # /usr/sbin/kissattach /dev/ttyp0 port1
         # /usr/sbin/kissattach /dev/ttyp1 port2

  utworzy dwa interfejsy pseudo-tty, a kade z nich wyglda bdzie tak,
  jakby byo pojedynczym seryjnym portem, kade z wasnym TNC. Wowczas
  interfejsy /dev/ttyp0 i /dev/ttyp1 moesz potraktowa tak jak inne
  konwencjonalne seryjne porty z doczepionymi do nich urzdzeniami TNC.
  W praktyce oznacza to, ze odpaliby dla obydwu polecenie 'kissattach'
  przy zachowaniu wpisw o portach AX.25 jako port1 i port2. Nie naley
  odpala polecenia 'kissattach' dla rzeczywistego urzdzenia /dev/ttyS0
  poniewa zajte zostao ono przez program 'mkiss'.

  Polecenie 'mkiss' przyjmuje szereg dodatkowych argumentw, ktre s do
  twojej dyspozycji. Oto ich streszczenie:

       -c pozwala na dodanie checksum o jednym byte.
          Wikszo implementacji KISS tego nie obsluguje, jest to
          moliwe przy uyciu Rom'u G8BPG KISS.

       -s <speed>
          ustawia prdko portu urzdzenia seryjnego.

       -h omoliwia hardware handshaking na porcie seryjnym, pierwotnie
          jest wyczone. Wiksz implementacji KISS tego nie obsuguje.
          Niektre jednak to maj.

       -l umoliwia prowadzenie log'u do plikw typu syslog.

  77..22..22..  JJaakk ddoocczzeeppii uurrzzddzzeenniiee BBaayyccoomm

  Wbrew powszechnemu przekonaniu, e nie bdzie to zbyt dobrze dziaa,
  Thomas Sailor podj si rozbudowy obsugi modemw Baycom pod Linuxem.
  Jego sterowniki obsuguj modemy Ser12 na port seryjny, oraz Par96 i
  udoskonalony PicPar na porty rwnolege. Wicej informacji o samych
  modemach mona uzyska na Web Serverze Baycoma

  Najpierw musisz sprawdzi adres wejcia/wycia oraz adresy bazowe
  portu seryjnego lub rwnolegego, do ktrego masz doczepiony modem
  Baycom. Z t informacj moesz dopiero konfigurowa sterownik samego
  Baycom'a.

  Programik sethdlc pozwala na uycie tych parametrw ze sterownikiem,
  lub, jeli masz tylko jeden modem Baycom i uywasz moduw w Linuxie
  to mona te parametry poda rcznie jako opcje dla programu 'insmod'
  adujcego modu Baycom'a.

  Dla przykladu, prosty ukad. Wyczenie sterownika urzdzenia
  seryjnego COM1:, a nastpnie ustawienie tam sterownika modemu Baycom
  Ser12 na COM1: z uyciem detekcji typu software DCD:

    # setserial /dev/ttyS0 uart none
    # insmod baycom mode="ser12*" iobase=0x3f8 irq=4

  Albo modem Par96 na porcie rwnolegym LPT1: z uyciem detekcji
  hardware DCD:

     # insmod baycom mode="par96" iobase=0x378 irq=7 options=0

  Nie jest to jednak najlepszy sposb. Programik sethdlc dziaa dobrze
  zarwno z jednym jak i z wieloma urzdzeniami.

  Podrcznik systemowy 'man' programiku sethdlc opisuje szczegy na ten
  temat, jednak kilka przykadw pozwoli zilustrowa waniejsze aspekty
  teje konfiguracji. Poniszy przykad zakada, e zaadowae ju
  modu Baycom'a poleceniem:

  # insmod baycom

  Ustawienie sterownika dla interfejsu bc0 stusujc rwnolegy modem
  Baycom  na LPT1: detekcja typu software DCD:

       # sethdlc -p -i bc0 mode par96 io 0x378 irq 7

  Ustawienie sterownika dla interfejsu bc1 stosujc seryjny modem Baycom
  na COM1::

      # sethdlc -p -i bc1 mode "ser12*" io 0x3f8 irq 4

  77..22..33..  JJaakk uussttaawwii ppaarraammeettrryy ddoossttppuu ddoo kkaannaauu AAXX..2255??

  Parametry dostpu do kanaw AX.25 s analogiczne do parametrw KISS,
  takich jak ppersist, txdelay, slottime. Tutaj te uywamy programiku
  sethdlc.

  I znw podrcznik systemowy 'man' jest gwnym rdem informacji na
  temat sethdlc, ale jak zwyke jeden czy drugi przykad nie zaszkodzi:

  Ustawienie interfejsu bc0 z wartoci 200ms dla TxDelay, 100ms dla
  Slottime, warto 40 dla ppersist oraz half-duplex:

     # sethdlc -i bc0 -a txd 20 slot 10 ppersist 40 half

  Zauwa, e wartoci licznika s tutaj podane w 10-tkach milisekund.

  77..22..44..  JJaakk ddoocczzeeppii uurrzzddzzeenniiee DDwwiikkooMMooddeemm??

  Thomas Sailor napisa nowy sterownik dla jdra Linuxa pozwalajcy na
  uycie karty dwikowej komputera jako modemu do packet radio. Mona
  teraz podczy radio bezporednio do karty dwikowej i zabawi si w
  packet!! Thomas poleca przynajmniej procesor 486DX/66 poniewa cay
  ciar obliczeniowy sygnau cyfrowego spada w tym wypadku na CPU.

  Obecnie sterownik emuluje takie typy modemw: 1200 bps AFSK, 4800 HAPN
  and 9600 FSK (G3RUH compatible). Jedyne karty, ktre s obugiwane tym
  sterownikiem to te, zgodne z SoundBlaster oraz WindowsSoundSystem.
  Karty dwikowe potrzebuj dodatkowego ukadu wspomagajcego ukad PTT
  a informacj na ten tema mona zasign na domowej stronie Thomas'a
  Sailora, tutaj. Istnieje szereg moliwoci: detekcja syganu z karty
  dwikowej, lub przez port rwnolegy, seryjny, port midi. Przykady
  schematw s na stronie Thomas'a.

  Przy zaczeniu sterownik DwikoModemu docza interfejsy sieciowe:
  sm0, sm1, sm2, itp.

  Uwaga: Sterownik DwikoModemu wspzawodniczy w zagarnianiu zasobw
  komputera ze sterownikiem karty dwikowej. Jeli wic planujesz
  uywa sterownik DwikoModemu to upewnij si, czy sterownik karty
  dwikowej jest wyinstalowany. Jak zwyke moesz obydwa skompilowa
  jako moduy i uywa je wtedy, gdy jest to wygodne.

  77..22..44..11..  KKoonnffiigguurroowwaanniiee kkaarrttyy ddwwiikkoowweejj..

  Sterownik DwikoModemu nie wzbudza karty dwikowej przy adowniu si
  systemu. Pakiet ax25-utils zawiera programik 'setcrystal', ktry
  obluguje karty oparte o Crystal Chipset. jeli posiadasz inn kart to
  potrzebujesz innego oprogramowania, aby j pobudzi. Skadnia
  programiku jest oczywista:

       setcrystal [-w wssio] [-s sbio] [-f synthio] [-i irq] [-d dma] [-c dma2]

  Jeli, zatem yczysz sobie doczepi kart soundblaster na adresie
  0x388, irq 10 i DMA 1, to dj tak:

         # setcrystal -s 0x388 -i 10 -d 1

  Jeli ustawiasz kart WinSoundSystem na adresie 0x534, irq 5, DMA 3,
  to daj tak:

         # setcrystal -w 0x534 -i 5 -d 3

  Parametr -f synthio suy do zdeklarowania adresu syntezatora, a -c
  dma2 do podania drugiej wartoci dla DMA, ktora pozwala na operacj
  full-duplex.

  77..22..44..22..  JJaakk uussttaawwii iinntteerrffeejjss DDwwiikkooMMooddeemmuu??

  Po skonfigurowaniu karty dwikowej musisz teraz powiedzie
  strownikowi DwikoModemu gdzie moe jej szuka oraz jakiego rodzaju
  modem ma emulowa.

  Parametry te mog zosta zdeklarowane programikiem 'sethdlc', lub,
  jeli uywa bdziesz tylko jednej karty mona je poda rcznie
  programowi 'insmod', ktry aduje sterownik Dwikomodemu.  Dla
  przykadu, prosta konfiguracja: jedna karta dwikowa SoundBlaster
  ustawiona wedug powyszego przykadu i emulujca modem 1200 pbs:

         # insmod soundmodem mode="sbc:afsk1200" iobase=0x220 irq=5 dma=1

  Nie jest to jednak najlepszy sposb. Programik sethdlc dziaa dobrze
  zarwno z jednym jak i z wieloma urzdzeniami.

  Man pages programiku sethdlc pisz w szczegach na ten temat, jednak
  kilka przykadw pozwoli zilustrowa waniejsze aspekty teje
  konfiguracji. Poniszy przykad zakada, ze zaadowae ju modu
  sterownika DwikoModemu poleceniem:

         # insmod soundmodem

  Ustawienie sterownika do obugi uprzednio skonfigurowanej karty Win
  SoundSystem, aby emulowa modem  G3RUH 9600 jako interfejs sieciowy
  sm0, na porcie rwnolegym z ukadem PTT o adresie 0x378:

         # sethdlc -p -i sm0 mode wss:fsk9600 io 0x534 irq 5 dma 3 pario 0x378
         # ifconfig sm0 up

  Ustawienie sterownika uprzednio skonfigurowanej karty SoundBlaster,
  aby emulowa modem HAPN 4800 bps jako interfejs sieciowy sm1 z ukladem
  PTT na porcie seryjnym o adresie 0x2f8:

         # sethdlc -p -i sm1 mode sbc:hapn4800 io 0x388 irq 10 dma 1 serio 0x2f8
         # ifconfig sm1 up

  Ustawienie sterownika uprzednio skonfigurowanej karty SoundBlaster,
  aby emulowa modem AFSK 1200 bps jako interfejs sieciowy sm1, na
  seryjnym porcie z ukadem PTT o adresie 0x2f8:

         # sethdlc -p -i sm1 mode sbc:afsk1200 io 0x388 irq 10 dma 1 serio 0x2f8
         # ifconfig sm1 up

  77..22..44..33..  JJaakk uussttaawwii ppaarraammeettrryy ddoossttppuu ddoo kkaannaauu AAXX..2255??

  Parametry dostpu do kanaw AX.25 s analogiczne do parametrw KISS,
  takich jak ppersist, txdelay, slottime. Tutaj te uywamy programiku
  sethdlc.

  I znw man pages s gwnym rdem informacji na temat sethdlc, ale
  jak zwykle jeden czy drugi przykad nie zaszkodzi:

  Ustawienie interfejsu sm0 z wartoci 100ms dla TxDelay, 50ms dla
  Slottime, warto 128 dla ppersist oraz half-duplex:

         # sethdlc -i sm0 -a txd 10 slot 5 ppersist 128 full

  Zauwa, e wartoci licznika s tutaj podane w 10-tkach milisekund.

  77..22..44..44..  UUssttaalleenniiee ppoozziioommuu aauuddiioo ii ddoossttrroojjeenniiee sstteerroowwnniikkaa

  Kady modem radiowy domaga si do poprawnej pracy waciwej regulacji
  poziomu audio. Dotyczy to rwnie DwikoModem'u. Thomas napisa
  programy narzdziowe, ktre uatwiaj to zadanie. S to: 'smdiag' i
  'smmixer'.

       smdiag

       dostarcza dwch typw wywietlacza, typu oscyloskopowego i typu "eye
       pattern"

       smmixer

       pozwaa na waciwe wyregulowanie poziomu nadawania i odbioru.

  To polecenie odpala programik 'smdiag' w trybie "eye" dla interfejsu
  sm0:

         # smdiag -i sm0 -e

  To polecenie odpala programik 'smmixer' dla interfejsu sm0:

         # smmixer -i sm0

  77..22..44..55..  PPrrzzyyggoottoowwaanniiee cczzccii AAXX..2255 jjddrraa ddoo wwyykkoorrzzyyssttaanniiaa
  DDwwiikkooMMooddeemmuu..

  Sterownik DwikoModemu powoduje doczenie standardowego interfejsu
  sieciowego, gotowego do wykorzystania przez jdro. Konfiguracja
  przypomina t, jak stosujemu przy kartach PacketTwin oraz PI.

  Najpierw, interfejsowi trzeba przypisa znak/identyfikator. Uywamy
  programu 'ifconfig'. Polecenie:

    # /sbin/ifconfig sm0 hw ax25 VK2KTJ-15 up

  przypisze interfejsowi sm0, nalecemu do DwikoModemu, znak/identy
  fikator VK2KTJ-15 w protokole AX.25.

  Nastpny krok to dokonanie wpisu do pliku /etc/ax25/axports podobnie
  jak dla innych urzdze fizycznych. Tene wpis w pliku ax25ports jest
  powizany z interfejsem sieciowym, ktry powyej skonfigurowae na
  tyme znaku/identyfikatorze. Wpis w pliku axports noszcy
  znak/identyfikator, ktorego uye przy DwikoModemie bdzie uywany
  jako odnonik do tego modemu.

  Tak ustawione urzdzenie AX.25 moesz teraz spoytkowa jak kade
  inne. Skonfiguruj je do pracy w TCP/IP, dodaj je do demona ax25d, uyj
  do NetRom lub Rose, jak tylko chcesz.

  77..22..55..  JJaakk ddooaacczzyy uurrzzddzzeenniiee zz kkaarrtt PPII??

  Sterownik karty PI generuje powstanie interfejsw sieciowych typu
  `pi[0-9][ab]. Pierwszej wykrytej karcie PI zostanie przypisany
  interfejs pi0, kolejnej pi1, itd. Literki 'a' i 'b' odnosz sie do
  fizycznych portw znajdujcych si na karcie PI. Jeli zbudowae
  jdro z obsug karty PI, oraz jeli zostaa ona poprawnie wykryta to
  moesz skonfigurowa sobie interfejs sieciowy w taki sposb:

         # /sbin/ifconfig pi0a hw ax25 VK2KTJ-15 up

  Polecenie to skonfigurowaoby pierwszy port pierwszej wykrytej karty
  PI przypisujc jej znak/identyfikator VK2KTJ-15 i uczynioby go akty
  wnym. Zauwa, e znak musi mie swj odpowiednik w pliku
  /etc/ax25/axports, aby mc uywa tego portu.

  Sterownik do karty PI napisany zosta przez David'a Perry,
  dp@hydra.carleton.edu

  77..22..66..  JJaakk ddoocczzeeppii uurrzzddzzeenniiee zz kkaarrtt PPaacckkeettTTwwiinn..

  Sterownik karty PacketTwin generuje powstanie interfejsw sieciowych
  typu  `pt[0-9][ab]. Pierwszej wykrytej karcie PacketTwin zostanie
  przypisany interfejs pt0, kolejnej pt1, itd. Literki 'a' i 'b' odnosz
  sie do fizycznych inerfejsw znajdujcych si na karcie PacketTwin.
  Jeli zbudowae jdro z obsug karty PacketTwin, oraz jeli zostaa
  ona poprawnie wykryta to moesz skonfigurowa sobie interfejs sieciowy
  w taki sposb:

         # /sbin/ifconfig pt0a hw ax25 VK2KTJ-15 up

  Polecenie to skonfigurowaoby pierwszy port pierwszej wykrytej karty
  PacketTwin przypisujc jej znak/identyfikator VK2KTJ-15 i uczynioby
  go aktywnym. Zauwa, e znak musi mie swj odpowiednik w pliku
  /etc/ax25/axports, aby mc uywa tego portu.

  Sterownik karty PacketTwin zosta napisany przez Craig Small, VK2XLZ,
  csmall@triode.apana.org.au.

  77..22..77..  JJaakk ddoocczzeeppii ggeenneerryycczznnee uurrzzddzzeenniiee SSCCCC??

  Joerg Reuter, DL1BKE, jreuter@lykos.tng.oche.de wypracowa sterownik
  do generycznej obsugi kart opartych o scalak Z8520 SCC. Sterownik ten
  daje si konfigurowa do obsugi wielorakich kart oferujc interfejs,
  ktry zachowuje si tak jak TNC w trybie KISS. Traktuj wic go tak,
  jakby to by TNC w trybie KISS.

  77..22..77..11..  GGddzziiee uuzzyysskkaa ii jjaakk zzbbuuddoowwaa ppaakkiieett ddoo nnaarrzzddzzii kkoonnffiigguurraa
  ccyyjjnnyycchh??

  Cho sterownik zawarty jest w standardowym rdle jdra to jednak
  Joerg uwalnia wci nowsze wersje rdowe razem ze specjalnymi
  narzdziami do konfiguracji, ktre rwnie potrzebujesz.

  Pakiet z narzdziami do konfiguracji znajdziesz tutaj:

  db0bm.automation.fh-aachen.de

         /incoming/dl1bke/

    lub:

    insl1.etec.uni-karlsruhe.de

         /pub/hamradio/linux/z8530/

    lub:

    ftp.ucsd.edu

         /hamradio/packet/tcpip/linux
         /hamradio/packet/tcpip/incoming/

  Znajdziesz tam rnorakie wersje, wic wybierz te, ktre odpowiadaj
  twojej wersji jdra:

    z8530drv-2.4a.dl1bke.tar.gz   2.0.*
    z8530drv-utils-3.0.tar.gz    2.1.6 lub nowsze

  Oto polecenia, ktre musiaem wykona, aby skompilowa i zainstalowa
  w pakiet z jdrem 2.0.25:

    # cd /usr/src
    # gzip -dc z8530drv-2.4a.dl1bke.tar.gz | tar xvpofz -
    # cd z8530drv
    # make clean
    # make dep
    # make module         # jeli chcesz aby sterownik by moduem
    # make for_kernel     # Jeli chcesz, aby sterownik by wbudowany w jdro
    # make install

  Po zakoczonej operacji powiniene mie trzy programy w katalogu
  /sbin: gencfg, sccinit i  sccstat. To wanie one nadaj si do tego,
  aby skonfigurowa sterownik dla twojej karty.

  Zostanie rownie utworzona specjalna grupa plikw w katalogu /dev/
  zwanych scc0 .. scc7. Zostan one pniej uyte jako urzdzenia KISS i
  wanie te bdziesz stosowa.

  Jeli zdecydujesz sie na polecenie 'make for_kernel', wwczas bdziesz
  musia przebudowa jdro. Przy budowaniu jdra po wydaniu polecenia
  'make config' zadbaj o to, aby odpowiedzia "Y" na pytanie o obsug
  `Z8530 SCC kiss emulation driver for AX.25'.

  Nie potrzebyjesz przebudowywa jdra jeli wybierzesz polecenie 'make
  module', wwczas plik scc.o zostanie umieszczony w odpowiednim
  katalogu /lib/modules. Nie zapomnij o poleceniu 'insmod' przed prb
  uycia i konfiguracji starownika.

  77..22..77..22..  JJaakk sskkoonnffiigguurroowwaa sstteerroowwnniikk ddoo ttwwoojjeejj kkaarrttyy??

  Sterownik Z8530 SCC zosta pomylany, tak aby da si nagi do
  niemale kadej karty. Lecz z elastycznoci idzie w parze trud jej
  konfiguracji.  Bardziej pouczajcej lektury dostarcz pliki samego
  pakietu i powiniene tam szuka informacji. A w szczeglnoci naley
  zajrze tutaj: doc/scc_eng.doc or doc/scc_ger.doc. Zparafrazowaem
  poniej par waniejszych detali, lecz w rezultacie pominem
  szczegy niszego rzdu.

  Program sccinit czyta najpierw plik /etc/z8530drv.conf. Plik dzieli
  si na dwa etapy: ustawienie parametrw dla sprztu i dla kanau
  AX.25. Po tym wystarczy tylko da polecenie:

         # sccinit

  77..22..77..22..11..  UUssttaawwiieenniiee ppaarraammeettrrww sspprrzzttuu..

  pierwsza sekcja dzieli si na strofy, kada strofa reprezentuje scalak
  8530. Strofy to poprostu lista 'sw' i 'argumentw'. Mona w tym
  pliku zdeklarowa do 4 scalakw SCC. Jeli potrzebujesz wicej to da
  si to zrobi w pliku scc.c ustawiajc dan wartos w #idef MAXSCC
  4.

  Dozwolone 'sowa' i 'argumenty' to:

       chip

       sowo chip suy do oddzielania strof. jego argumentem moe by wszys
       tko. Argumenty nie s uywane.

       data_a

       uywane do zdeklarowania adresu portu "data" dla kanau 'A'. Argument
       w formie hexadecymalnej, tj. 0x300.

       ctrl_a

       uywany do zdeklarowania adresu portu "control" dla kanau 'A'. Argu
       ment w formie hexadecymalnej, tj. 0x304

       data_b

       uywany do zdeklarowania adresu portu "data" dla kanau 'B'. Argument
       w formie hexadecymalnej, tj. 0x301.

       ctrl_b

       uywany do zdeklarowania adresu portu "control" dla kanau 'B'. Argu
       ment w formie hexadecymalnej, tj. 0x305
       irq

       uywany do zdeklarowania IRQ uywanego przez 8530 SCC w becej
       strofie. Argument w formie liczby cakowitej, tj. 5

       pclock

       uywany do zdeklarowania czstotliwoci zegara na igle PCLK w 8530..
       Argument w formie liczby cakowitej w Hz. Warto domylna wynosi
       4915200.

       board

       typ pyty. Argumentem jest napis. A oto dozwolone wartoci:

               PA0HZP
                  karta PA0HZP SCC

               EAGLE
                  karta Eagle

               PC100
                  karta DRSI PC100 SCC

               PRIMUS
                  karta PRIMUS-PC (DG9BL)

               BAYCOM
                  karta BayCom (U)SCC

       escc

       jest nie dobowizkowe i docza obsug polepszonych scalakw, takich
       jak:8580, 85180, lub 85280. Argumentem jest tylko 'yes' lub 'no'.

       vector

       dla kart  PA0HZP jest to warto tzw. "intack port". Moe by tylko
       jeden dla wszystkich scalakw. Warto domylna = 0. Nieobowizkowy.

       special

       okrela rejestry funkcyjne na niektrych kartach. Nieobowizkowy.
       Warto domylna = 0.

  option

       jest nieobowizkowy i przyjmuje waro domyln 0.

  Oto przykadowe konfiguracje dla najbardziej popularnych kart:

       BayCom USCC

            chip    1
            data_a  0x300
            ctrl_a  0x304
            data_b  0x301
            ctrl_b  0x305
            irq     5
            board   BAYCOM
            #
            # SCC chip 2
            #
            chip    2
            data_a  0x302
            ctrl_a  0x306
            data_b  0x303
            ctrl_b  0x307
            board   BAYCOM

       PA0HZP SCC

            chip 1
            data_a 0x153
            data_b 0x151
            ctrl_a 0x152
            ctrl_b 0x150
            irq 9
            pclock 4915200
            board PA0HZP
            vector 0x168
            escc no
            #
            #
            #
            chip 2
            data_a 0x157
            data_b 0x155
            ctrl_a 0x156
            ctrl_b 0x154
            irq 9
            pclock 4915200
            board PA0HZP
            vector 0x168
            escc no

       DRSI SCC

            chip 1
            data_a 0x303
            data_b 0x301
            ctrl_a 0x302
            ctrl_b 0x300
            irq 7
            pclock 4915200
            board DRSI
            escc no

  Jeli twoja karta pracuje pod NOS'em i masz do niej konfiguracj, to
  moesz uy polecenia 'gencfg' do konwersji polece sterownika  PE1CHL
  NOS. Powstaje wtedy plik przydatny do zaczenia w pliku konfigura
  cyjnym dla sterownika z8530.

  Polecenia 'gencfg' odpala si z tymi samymi paramatrami co sterownik
  PE1CHL pod NET/NOS, np.:

         # gencfg 2 0x150 4 2 0 1 0x168 9 4915200

  Powysze wygeneruje szkic konfiguracyjny dla karty OptoSCC.

  77..22..77..33..  KKoonnffiigguurraaccjjaa kkaannaauu..

  Sekcja Konfiguracji Kanau zajmuje si zdeklarowniem tych wszystkich
  parametrw, ktre rzdz portem , na ktrym chcesz pracowa. Znw mamy
  tutaj strofy. Kada strofa reprezentuje jeden logiczny port, zatem
  bdziemy mieli dwie strofy poniewa kada karta 8530 SCC moe mie dwa
  porty.

  Ponisze 'sowa' i 'argumenty' s rwnie zapisywane do pliku
  /etc/z8530drv.conf i musz wystpowa za sekcj o parametrach sprztu.

  Kolejno w tej sekcji jest bardzo istotna, lecz jeli bdziesz
  poda za sugerowan sekwencj to powinno dziaa wszystko w
  porzdku. Dozwolone 'sowa' i 'argumenty to:

       device

       musi sta w pierszym wierszu deklaracji portu i okrela nazw pliku w
       katalogu /dev/ stanowicego podstaw dalszej konfiguracji, tj.
       /dev/scc0

       speed

       okrela prdko interfejsu w bitach na sekund. Argumentem jest
       liczba calkowita, np. 1200.

       clock

       okrela w parametry dla zegara. Dozwolone wartoci to:

       dpll
          normalny tryb halfduplex

       external
          MODEM dostarcza swj wasny zegar Rx/Tx

       divider
          uycie devidera fullduplex, jeli jest zainstalowany

       mode

  okrela czy kodowanie danych ma by zaaczone. Argumentami s: nrzi
  lub nrz

       rxbuffers

       okrela liczb buforw odbioru, dla ktrych naley rezerwowa pami.
       Argumentem jest liczba cakowita, np. 8.

       txbuffers

       okrela liczb buforw nadawania, dla ktrych naley rezerwowa
       pami. Argumentem jest liczba cakowita, np. 8.

       bufsize

       okrela rozmiary buforw odbioru i transmisji. Argumentem jest liczba
       bytw i stanowi on od sum wszystkich 'ramek', zatem trzeba wic wzi
       pod uwag rwnie nagwki protokou AX.25 a nie li tylko pole danych.
       Sowo to jest nieobowizkowe i przyjmuje warto domyln 384.

       txdelay

       to warto opnienia transmisji dla KISS, argumentem jest liczba
       cakowita.

       persist

       to warto parametru persist dla KISS, argumentem jest liczba
       cakowita.

       slot

       to jest warto slottime dla KISS. argumentem jest liczba cakowita w
       mS.

       tail

       to jest warto tail dla KISS. argumentem jest liczba cakowita w mS.

       fulldup

  to jest oznaczenie fullduplex dla KISS, argumentem jest liczba
  cakowita. 1==Full Duplex, 0==HALF DUPLEX.

       wait

       to jest warto wait dla KISS, argumentem jest liczba cakowita w mS.

       min

       to jest warto min dla KISS, argumentem jest liczba cakowita w S.

       maxkey

       to jest warto maximum keyup dla KISS, argumentem jest liczba
       cakowita w S.

       idle

       to jest warto licznika idle dla KISS, argumentem jest liczba
       cakowita w S.

       maxdef

       to jest warto maxdef dla KISS, argumentem jest liczba cakowita.

       group

       to jest warto group dla KISS, argumentem jest liczba cakowita.

       txoff

       to jest warto txoff dla KISS, argumentem jest liczba cakowita w mS.

       softdcd

       to jest warto softdcd dla KISS, argumentem jest liczba cakowita.

       slip

  to jest oznaczenie slip dla KISS, argumentem jest liczba cakowita.

  77..22..77..44..  UUyywwaanniiee sstteerroowwnniikkaa..

  Przy uywaniu sterownika traktujemy urzdzenia /dev/scc* tak, jak
  urzdzenie seryjne tty z doczepionym TNC w trybie KISS. Na przykad,
  aby skonfigurowa jdro do obugi sieci pod Linuxem przy uyciu swojej
  karty naley uy polecenia:

         # kissattach -s 4800 /dev/scc0 VK2KTJ

  Mona te doczepi NOS'a w dokadnie taki sam sposb. Z JNOS'a, np.
  wykona mgby polecenie:

         attach asy scc0 0 ax25 scc0 256 256 4800

  77..22..77..55..  NNaarrzzddzziiaa ''ssccccssttaatt'' oorraazz ''ssccccppaarraamm''..

  Pomocnym przy diagnostyce urzdzenia SCC jest program 'sccstat'.
  Wywietla on biec konfiguracj. Sprbuj go tak uruchomi:

         # sccstat /dev/scc0

  wywietli to szerok gam informacji zwizanych z ustawieniem i ogln
  kondycj portu /dev/scc0 SCC.

  Polecenie 'sccparam' pozwala na zmian i modyfikowanie parametrw
  podczas pracy. Skadnia przypomina polecenie 'param' z NOS'a, zatem
  aby ustawi txtail urzdzenia na 100mS, naleaoby napisa:

         # sccparam /dev/scc0 txtail 0x8d

  77..22..88..  JJaakk uuttwwoorrzzyy uurrzzddzzeenniiee BBPPQQ zz eetthheerrnneetteemm??

  Linux jest kompatybilny z BPQ Ethernet. Umoliwia to na przepust
  protokou AX.25 po Lokalnej Sieci ethernetowej i doczepienie swojej
  maszyny do innej obsugujcej BPQ na Lokalnej Sieci.

  Interfejsy sieciowe typu BPQ nosz nazw 'bpq[0-9]'. Interfejs 'bpq0'
  powizane jest z interfejsem 'eth0', a 'bpq1' z interfejsem 'eth1',
  itd.

  Konfiguracja jest trywialna. Najpierw trzeba ustawi standardowe
  urzdzenie Ethernet. To oznacza, e po wkompilowaniu obsugi karty
  Ethernet do jdra naley zobaczy czy pracuje poprawnie. Zajrzyj do
  Ethernet-HOWTO jak tego dokona.

  Aby ustawi obsug BPQ potrzebujesz przypisa interfejsowi Ethernet
  znak/identyfikator AX.25. Oto polecenie, ktre to spowoduje:

         # /sbin/ifconfig bpq0 hw ax25 vk2ktj-14 up

  I znw, nie zapomnij, e znak/identyfikator, ktry tutaj podajesz musi
  zgadza si z wpisem w pliku  /etc/ax25/axports dla portu, ktrego
  chcesz uywa.

  77..22..99..  UUssttaawwiieenniiee wwzzaa BBPPQQ ddoo wwsspppprraaccyy zz oobbssuugg AAXX..2255 ppoodd LLiinn
  uuxxeemm..

  W normalnych warunkach BPQ Ethernet stosuje adres multicast. Pod
  Linuxem tak nie jest, zamiast tego stosowany jest zwyczajny
  Ethernetowy adres broadcast. Naley zatem zmodyfikowa plik NET.CFG
  dla sterownika BPQ ODI w naspujcy sposb:

         LINK SUPPORT

                 MAX STACKS 1
                 MAX BOARDS 1

         LINK DRIVER E2000                    ; lub inne MLID wedug wasnej karty

                 INT 10                       ;
                 PORT 300                     ; wedug wasnej karty

                 FRAME ETHERNET_II

                 PROTOCOL BPQ 8FF ETHERNET_II ; wymagane dla BPQ - zmieni PID

         BPQPARAMS                            ; nieobowizkowe - tylko wtedy,
                                              ; gdy znieniasz docelowy adres

                 ETH_ADDR  FF:FF:FF:FF:FF:FF  ; docelowy adres

  77..33..  UUssttaawwiieenniiee ppaarraammeettrrww ooppeerraaccyyjjnnyycchh ddllaa iinntteerrffeejjssuu AAXX..2255

  Pakiet ax25-utils zawiera w sobie program narzdziowy 'axctl', ktry
  pozwala na ustawienie rnorodnych parametrw interfejsu AX.25.

  Polecenie to jest zupenie proste w uyciu a podrcznik systemowy
  'man' dostarcza kompletnego opisu, przykadowym jednak sposobem uycia
  tego programu moe by:

         # /usr/sbin/axctl radio -window 2 -t1 5 -n2 10

  Powysze polecenie ustawioby wartoci takie jak Window, T1 oraz N2
  dla portu AX.25 nazwanego tu 'radio'.

  77..44..  UUssttaawwiieenniiuu rroouuttiinngguu AAXX..2255..

  Jeli jest potrzeba mona ustawi domylne cieki do digipeaterw dla
  konkretnych wzow. Przydaje si to przy zarwno czystych czach
  AX.25 jak i opartych o IP. Robimy to poleceniem 'axparms'. Znowu,
  podrcznik systemowy 'man' podaje wszystkie szczegy, lecz prosty
  przykad moe by taki:

         # /usr/sbin/axparms -route add radio VK2XLZ VK2SUT

  Polecenie to utworzyoby ciek digipeatera dla stacji VK2XLZ przez
  stacj VK2SUT na porcie AX.25 noszcego nazw 'radio'.

  88..  UUssttaawwiiaanniiee iinntteerrffeejjssuu AAXX..2255 ddoo pprraaccyy ww TTCCPP//IIPP..

  Ustawienie portu AX.25 do pracy w TCP/IP jest bardzo proste. Jeli
  posiadasz interfejs KISS to masz dwie metody do ustawienia adresu IP.
  Polecenie 'kissattach' posiada opcj, ktra pozwala na okrelenie
  adresu IP. Metoda konwencjonalna przy uyciu polecenia 'ifconifg'
  zadziaa na wszystkich typach interfejsw.

  A zatem, zmieniajc poprzedni przykad dla KISS:

         # /usr/sbin/kissattach -i 44.136.8.5 -m 512 /dev/ttyS0 radio
         # /sbin/route add -net 44.136.8.0 netmask 255.255.255.0 ax0
         # /sbin/route add default ax0

  utworzy to interfejs AX.25 z adresem IP 44.136.8.5 oraz MTU 512 bytw.
  Jeli zachodzi potrzeba to naley inne parametry ustawi tez polece
  niem 'ifconfig' raz jeszcze.

  Jeli posiadasz jakikolwiek inny typ interfejsu to stosujesz polecenie
  'ifconfig' do ustawienia adresu ip i netmask dla danego portu i
  dodajesz routing przez w port, tak jak zrobiby to dla kadego
  jednego interfejsu TCP/IP. Poniszy przykad jest dla interfejsu Karty
  PI, ale zadziaa rwnie dobrze dla kadego interfejsu sieciowego
  AX.25:

         # /sbin/ifconfig pi0a 44.136.8.5 netmask 255.255.255.0 up
         # /sbin/ifconfig pi0a broadcast 44.136.8.255 mtu 512
         # /sbin/route add -net 44.136.8.0 netmask 255.255.255.0 pi0a
         # /sbin/route add default pi0a

  Polecenia powysze powinny by znane dla tych, ktrzy uywali NOS lub
  jego pochodne lub jakiekolwiek inne oprogramowanie TCP/IP. Zauwa, e
  jeli masz ju ustawione jaki interfejs sieciowy to routing domylny
  nie jest ci potrzebny.

  Aby to wyprbowa zprbuj 'zapingowa' lub zrb telnet do lokalnego
  wza:

    # ping -i 5 44.136.8.58

  Zauwa zastosowanie '-i 5', ktre sprawia, e pingowanie odbywa si co
  5 sekund, a nie jak pierwotnie co 1 sekund.

  99..  UUssttaawwiieenniiee ppoorrttuu ddllaa NNeettRRoomm..

  Protok Netrom wykorzystuje i zaley od portw AX.25, ktre
  utworzye uprzednio. Protok NetRom biega po plecach protokou
  AX.25. Naley zrobi edycj dwch plikw, aby ustawi sobie NetRom na
  interfejsie AX.25. Jeden plik okrela interfejsy NetRomu, a drugi
  porty AX.25, po ktrych NetRom bdzie biega.

  99..11..  EEddyyccjjaa pplliikkuu //eettcc//aaxx2255//nnrrppoorrttss

  Na pocztek plik /etc/ax25/nrports. Plik ten okrela porty NetRomu
  podobnie jak plik /etc/ax25/axports okrela porty AX.25. Kade
  urzdzenie NetRom musi zawiera swj wpis w pliku /etc/ax25/nrports.
  Normalnie, na Linuxie spotykamy tylko jedno urzdzenie Netrom, ktre
  uywa wielu zdeklarowanych portw AX.25. W niektrych tylko wypadkach,
  jak np. z BBS'em, mona utworzy dodatkowy pseudonim dla wza NetRom,
  wwczas bdzie wicej ni jeden.
  Plik ten ma tak form:

         name callsign  alias  paclen   description

  Gdzie:

       name

       to tekst, wedug ktrego chcesz odwoywa sie do tego portu.

       callsign

       to jest znak/identyfikator, na ktrym pracowa bdzie protok NetRom.
       Uwaga: nie jest to znak, do ktrego uytkownicy bd si czy, aby
       wej do twojego wza. (program 'node' opisany jest dalej). Znak ten
       powinien by unikalny i nie powinien powtarza si  nigdzie w pliku
       /etc/ax25/axports lub /etc/ax25/nrports.

       alias

       to jest przypisany pseudonim dla portu NetRom

       paclen

       to jest maksymalny rozmiar ramek NetRom transmitowanych przez ten port

       description

       dowolna nazwa dla tego portu

  Oto jak moe to wyglda:

         netrom  VK2KTJ-9        LINUX   236     Linux Switch Port

  Plik ten uywany jest m. in. przez program _c_a_l_l.

  99..22..  UUssttaawwiieenniiee pplliikkuu //eettcc//aaxx2255//nnrrbbrrooaaddccaasstt

  Nastpny plik to /etc/ax25/nrbroadcast. Zawiera on par wpisw.
  Normalnie potrzebny jest jeden apis dla kadego portu AX.25 po ktrym
  puszczany bdzie protok NetRom.

  Plik przyjmuje taki format:

         axport min_obs def_qual worst_qual verbose

  Gdzie:

       axport

       to nazwa portu uzyskana z pliku /etc/ax25/axports. Jeli w pliku
       /etc/ax25/axports nie ma wpisu dla danego portu oznacza to, e
       zabraknie routingu dla NetRom na tym porcie oraz, e broadcasts bd
       ignorowane.

       min_obs

       jest to warto dla min obscelecence dla tego portu

       def_qual

       okrela warto default quality dla NetRomu na tym porcie

       worst_qual

       okrela warto 'worst quality' dla NetRomu na tym porcie, wszystki
       routingi o tej wartoci bd ignorowane

       verbose

       to jest oznakowanie czy z tego portu wychodzi bdzie NetRom broadcast
       w penej formie czy te jednynie broadcast o tym wle.

  Oto przykad:

         radio    1       200      100         1

  99..33..  JJaakk uuttwwoorrzzyy iinntteerrffeejjss ssiieecciioowwyy ddllaa NNeettRRoomm..

  Po ustawieniu powyszych dwch plikw naley teraz utworzy urzdzenie
  NetRom w bardzo podobny sposb do tego, w jaki czynilimy do dla
  urzdze AX.25. Tym razem stosujemy polecenie 'nrattach'. Dziaa ono
  tak samo jak 'axattach' z t rnic, e powoduje doczepienie
  sieciowych interfejsw zwanych 'nr[0-9]'. I znw, przy pierwszym
  uyciu utworzon zostaje interfejs 'nr0', przy nastpnym uyciu, 'nr1'
  itd. Zatem, aby doczepi sieciowy interfejs do portu NetRom, ktry
  zdefiniowalimy uprzednio, wydalibymy polecenie:

         # nrattach netrom

  Polecenie to wygenerowao by pojawienie si interfejsu (nr0), z
  parametrami wedug szczegw okrelonych w pliku /etc/ax25/nrports
  dla portu 'netrom'.

  99..44..  OOddppaalleenniiee ddeemmoonnaa NNeettRRoomm..

  Jdro Linuxa obsuguje wszystkie mechanizmy protokou NetRom, nie
  potrafi tylko wykona niektrych funkcji. Demon NetRomu bierze na
  siebie tablice routingowe i broadcasty NetRomu. Uruchamiamy go
  poleceniem:

         # /usr/sbin/netromd -i

  Po pewnej chwili powiniene zobaczy jak plik  /proc/net/nr_neigh
  wypenia si powoli informacjami o ssiednich stacjach NetRom.

  Nie zapomnij umieci polecenia /usr/sbin/netromd w jednym z plikw
  *rc, aby zostao odpalone przy adowaniu systemu operacyjnego.

  99..55..  uussttaawwiieenniiee rroouuttiinngguu ddllaa NNeettRRoomm

  Moliwe jest ustawienie statycznych cieek NetRom do poszczeglnych
  wzw. Pozwala na to polecenie 'nrparms'. podrcznik systemowy 'man'
  podaje kompletny opis, a tutaj mamy prosty przkad:

         # /usr/sbin/nrparms -nodes VK2XLZ-10 + #MINTO 120 5 radio VK2SUT-9

  Polecenie to utworzyoby ciek statyczn #MINTO:VK2XLZ-10 poprzez
  ssiada  VK2SUT-9 na porcie AX.25 o nazwie 'radio'.

  Mona te rcznie dokona wpisu dla ssiednich stacji przy uyciu
  polecenia nrparms, Przyklad:

         # /usr/sbin/nrparms -routes radio VK2SUT-9 + 120

  polecenie to wpisaoby  VK2SUT-9 jako ssiada z wartoci 'quality'
  120, wpis nie zostanie usunity automatycznie lecz jest stay.

  1100..  UUssttaawwiieenniiee iinntteerrffeejjssuu NNeettRRoomm ddllaa pprraaccyy ww TTCCPP//IIPP..

  Ustawianie interfejsu NetRom dla pracy w TCP/IP przypomina zupenie
  konfigurowanie interfejsu AX.25 dla pracy w TCP/IP. Tutaj te, mona
  albo okreli adres IP i warto MTU w wierszu polece dla 'nrattach',
  albo zastosowa polecenie 'ifconfig' i 'route'. Naley jednak rcznie
  wprowadzi wpisy ARP dla wzw, do ktrych chcesz mie routing
  poniewa brakuje mechanizmu, dziki ktremu twj komputer mgby
  dowiedzie si o adresach NetRom, ktre powinien uy aby dotrze do
  poszczeglnego wza IP.

  Zatem, doczepimy teraz interfejs nr0 z adresem IP 44.136.8.5 i MTU 512
  oraz ustawimy go wedug szczegw zawartych w pliku
  /etc/ax25/nrports na porcie NetRom o nazwie "netrom":

         # /usr/sbin/nrattach -i 44.136.8.5 -m 512 netrom
         # route add 44.136.8.5 nr0

  lub mona zrobi to tak, ale rcznie:

         # /usr/sbin/nrattach netrom
         # ifconfig nr0 44.136.8.5 netmask 255.255.255.0 hw netrom VK2KTJ-9
         # route add 44.136.8.5 nr0

  Nastpnie, dla kadego wza IP, ktry chesz aby by osigalny,
  potrzeba dopisa recznie wartoci dla ARP i route. Dopiszmy zatem
  wze docelowy z adresem IP 44.136.80.4 o adresie NetRom BBS:VK3BBS
  osigalnego przez ssiada  VK2SUT-0:

         # route add 44.136.80.4 nr0
         # arp -t netrom -s 44.136.80.4 vk2sut-0
         # nrparms -nodes vk3bbs + BBS 120 6 sl0 vk2sut-0

  Argumenty '120' i '6' podane dla 'nrparms' to 'quality' i 'absole
  cence' dla NetRomu, ktry uywa ich dla tej cieki.

  1111..  UUssttaawwiieenniiee ppoorrttuu RRoossee

  Sieciowa warstwa packet protokou Rose przypomina trzeci warstw
  specyfikacji protokou X.25. Obsuga Rose w jdrze Linuxa jest odmian
  implementacji Rose przyjtej przez FPAC.

  Sieciowa warstwa packet protokou Rose uywa i polega na portach
  AX.25, ktre uprzednio utworzye. Protok Rose biega po plecach
  protokou AX.25. Aby ustawi Rose potrzeba dopisa plik konfiguracyjny
  dla portw  Rose.

  1111..11..  UUssttaawwiieenniiee pplliikkuu //eettcc//aaxx2255//rrssppoorrttss..

  Plikiem, gdzie dopisujemy interfejsy dla Rose jest  /etc/ax25/rsports.
  Okrela on porty Rose w podobny sposb jak plik  /etc/ax25/axports
  robi to dla portw AX.25. Oto jego format:

         name  addresss  description

  Gdzie:

       name

       jest tekstem, wedug ktrego chcesz odwoywa si do tego portu.

       address

       jest 10-cio cyfrowym adresem Rose, ktry przypisujesz temu portowi.

       description

       jest dowolnym tekstem opisujcym port.

  Oto jak mona to wpisa:

        rose  5050294760  Rose Port

  Zauwa, e Rose uywa bdzie domylnie znaku/identyfikatora  podanego
  dla  portu AX.25 , chyba e specjalnie podasz inny.  Aby poda osobny
  znak/identyfikator dla Rose, ktry uywany bdzie na kadym uywanym
  porcie, trzeba wyda polecenie 'rsparms' w taki sposb:

         # /usr/sbin/rsprams -call VK2KTJ-10

  Przykad ten spowodowaby, e Linux suchaby na znaku/identyfikatorze
  VK2TKJ-10 i uywaby tego znaku na wszystkich portach AX.25 ustaw
  ionych dla cznoci drog Rose.

  1111..22..  JJaakk ddoocczzeeppii ssiieecciioowwyy iinntteerrffeejjss RRoossee??

  Po utworzeniu pliku  /etc/ax25/rsports mona doczepi urzdzenie Rose
  w taki sam spob jak urzdzeia AX.25. Tym razem uywa si polecenia
  'rsattach'. Polecenie 'rsattach' doczepia sieciowe interfejse zwane
  'rose[0-5]'. Przy pierwszym poleceniu rsattach powstaje interfejs
  'rose0', przy drugim, 'rose1', itd. Przykad:

         # rsattach rose

  Polecenie to wygeneruje interfejs Rose (rose0) ustawiony wedug
  szczegw podanych w pliku /etc/ax25/rsports dla wpisu nazwanego
  'rose'.

  1111..33..  UUssttaawwiieenniiee rroouuttiinngguu ddllaa RRoossee..

  Obecnie, protok Rose obsuguje jedynie cieki statyczne. Program
  'rsparms' pozwala na zapisanie tablic routingowych dla Rose pod
  Linuxem.

  Na przykad:

        # rsparms -nodes add 5050295502 radio vk2xlz

  Powysze dodaoby ciek do wza Rose 5050295502 na porcie AX.25
  'radio' znajdujcego w pliku /etc/ax25/axports przez stacj ssiedni
  o znaku  VK2XLZ.

  Moliwe jest ustawienie cieki, ktra uchwyci wiele docelowych stacji
  Rose w formacie jednego wpisu. Skadnia wyglda nastpujco:

         # rsparms -nodes add 5050295502/4 radio vk2xlz

  co jest jednoznaczne w wyej podanym przykadem z t rnic, e uch
  wycone zostaj tutaj wszystkie stacje docelowe rozpoczynajce si od 4
  cyfr pocztkowych, w tym wypadku 5050. Jeszcze inaczej mona zapisa
  to tak:

         # rsparms -nodes add 5050/4 radio vk2xlz

  co jest chyba mniej dwuznaczne.

  1122..  cczznnooccii AAXX..2255//NNeettRRoomm//RRoossee..

  Po zaktywizowaniu i ustawieniu wszystkich interfejsw AX.25, NetRom i
  Rose mona w kocu poprbowa acznoci.

  Pakiet programw narzdziowych AX.25 zawiera program zwany 'call',
  ktry jest programem terminala z rozcznym ekranem dla AX.25, NetRom
  i Rose.
  Prosta czno wyglda tak:

         /usr/bin/call radio VK2DAY via VK2SUT

  czno z wzem NetRom o pseudonimie SUNBBS wyglda tak:

         /usr/bin/call netrom SUNBBS

  czno przez Rose do stacji HEARD o wle 5050882960, w ten sposb:

         /usr/bin/call rose HEARD 5050882960

  Uwaga: 'call' musi wiedzie na jakim porcie odbywa si czno
  poniewa te same stacje mog by przecie osigalne przez jakikolwiek
  port uprzednio skonfigurowany.

  Wicej informacji mona znale w podrczniku systemowym 'man'.

  1133..  UUssttaawwiieenniiee LLiinnuuxxaa ddoo pprrzzyyjjmmoowwaanniiaa cczznnooccii..

  Linux jako system operacyjny posiada ogromne moliwoci i nagina si
  do wielu sytuacji, gdy trzeba go konfigurowa. Z elastycznoci
  przychodzi te trud ustawiena go tak, eby robi to czego chcemy.
  Trzeba zada sobie wiele pyta przed rozpoczciem ustawienia Linuxa do
  przyjmowania cznoci z zewntrz przez Rose, AX.25 i NetRom.
  Najwaniejszym z nich jest:"Co chc, aby uytkownicy zobaczyli podczas
  cznoci?". Ludzie pisz rozmaite ciekawe programy, ktre mog suy
  uytkownikom, na przykad 'pms' zawarty w ax25-utils, lub 'node',
  bardziej rozbudowany' te dostpny w ax25-utils. Mona te da
  uytkownikom szans zalogowania sie i uycia powoki systemowej lub
  napisa wasny program, jak gr lub baz danych i pozwoli
  uytkownikom zrobi do niej czno. Cokolwiek postanowisz musisz
  okreli to oprogramowaniu AX.25, aby wiedziao co odpali podczas
  wchodzcych cznoci.

  Program 'ax25d' przypomina 'inetd' stosowany powszechnie do
  przyjmowania wchodzcych cznoci TCP/IP na unixach. Czuwa on i
  nasuchuje na wchodzce cznoci. Jeli j wykryje to sprawdza swj
  plik systemowy, aby zdecydowa jakim programem usuy tej konkretnej
  cznoci. Wytumaczymy zatem jak ustawi ten plik, ktry jest
  standardowy, narzdziem do przyjmowania wchodzcych cznoci.

  1133..11..  EEddyyccjjaa pplliikkuu  //eettcc//aaxx2255//aaxx2255dd..ccoonnff..

  Plik ten ustawia demona 'ax25d' protokou AX.25, ktry to demon
  zajmuje si wchodzcymi cznociami AX.25, NetRom i Rose.

  Na perwszy rzut oka jest troche powikane ale po chwili przekonasz
  si, e "nie taki diabe czarny, jak go maluj". Trzeba by tylko
  wiadomy paru maych puapek.

  Oglny format pliku  ax25d.conf jest taki:

   # This is a comment and is ignored by the ax25d program.
    [port_name] || <port_name> || {port_name}
    <peer1>    window T1 T2 T3 idle N2 <mode> <uid> <cmd> <cmd-name> <arguments>
    <peer2>    window T1 T2 T3 idle N2 <mode> <uid> <cmd> <cmd-name> <arguments>
    parameters window T1 T2 T3 idle N2 <mode>
    <peer3>    window T1 T2 T3 idle N2 <mode> <uid> <cmd> <cmd-name> <arguments>
    default    window T1 T2 T3 idle N2 <mode> <uid> <cmd> <cmd-name> <arguments>

  Gdzie:

       #

       stajc na pocztku wiersza oznacza komentarz i jest cakowicie pomi
       jane przez program 'ax25d'.

       <port name>

       nazwa portu AX.25, NetRom lub Rose korespondujca kolejno do plikw
       /etc/ax25/axports, /etc/ax25/nrports and /etc/ax25/rsports. Nazwa
       portu objta jest nawiasem '[]' dla portu AX.25, '<>' dla NetRom, '{}'
       dla Rose. Mona te inaczej zapisa to pole stosujc 'znak/identyfika
       tor via'  przed nazw portu, pokazujc w ten sposb, e bdzie mona
       czy si do tego interfejsu przez podany tutaj znak. Podamy dalej
       przykad, ktry to zilustruje.

       <peer>

       znak/identyfikator wza wchodzcego, dla ktrego te ustawienia bd
       obowizywa. Jeli nie podasz tutaj numerycznego identyfikatora to
       kady bdzie pasowa.

       window

       parametr Window dla AX.25 (K) lub MAXFRAME dla tego ustawienia

       T1

       licznik retransmisji Ramki (T1) w jednoskach psekundowych

       T2

       czas wyczekiwania oprogramowania AX.25 na nastpn ramk przed przygo
       towaniem odpowiedzi, w jednostkach jednosekundowych.

       T3

  czas wyczekiwania zanim oprogramowanie AX.25 zamknie bezczynn
  czno, mierzone w jednostkach 1 sekundy.

       idle

       warto licznika braku akrywnoci w sekundach

       N2

       liczba kolejnych retransmisji, ktre nastpi zanim cze zostanie
       zamknite.

       <mode>

       dostarcza mechanizmu pozwalajcego na okrelenie pewnego typu zez
       wole. Podajc rozmaite literki, kada reprezentuje jakie zezwolenie,
       mona manipulowa t funkcj. Literki musz by albo mae albo due i
       musz by w jednym cigu bez spacji. Oto do one:

          u/U
             UTMP                   - nie uywane

          v/V
             Validate call          - nie uywane

          q/Q
             Quiet                  - nie prowadzi log-u dla cznoci

          n/N
             check NetRom Neighbour - nie uywane

          d/D
             Disallow Digipeaters   - czno musi by bezporednia, bez digi

          l/L
             Lockout                - odrzuca czno

          */0
             marker                 - ustawia znaczek, nie zmienia zezwole

       <uid>
          'userid' w Linuxie dla programu, ktry bdzie obsugiwa wchodzc czn

       <cmd>
          pena cieka dostpu programu, bez adnych argumentw

       <cmd-name>
          tekst, ktry wystpi dla tego programu po wydaniu polecenia systemowego
          'ps' (Najczsciej nazwa wasna programu bez cieki dostpu).

       <arguments>
          s to argumenty podawane w wierszu polece dla <cmd>. Argumenty
          te przybieraj rozmaite znaczenie w zalenoci od poniszych ustawie:

          %d Nazwa portu, na ktrym przyjto czno.

          %U znak/identyfikator AX.25 doczonej stacji bez numerka SSID, duymi
             literami.

          %u znak/identyfikator AX.25 doczonej stacji bez numerka SSID, maymi
             literami.

          %S znak/identyfikator AX.25 doczonej stacji z numerkiem SSID, duymi
             literami.

          %s znak/identyfikator AX.25 doczonej stacji z numerkiem SSID, maymi
             literami.

          %P znak/identyfikator wza, od ktrego dokonuje si
             czno, bez numerka SSID, duymi literami

          %p znak/identyfikator wza, od ktrego dokonuje si
             czno, bez numerka SSID, maymi literami

          %R znak/identyfikator wza, od ktrego dokonuje si
             czno, z numerkiem SSID, duymi literami

          %r znak/identyfikator wza, od ktrego dokonuje si
             czno, z numerkiem SSID, maymi literami

  Potrzebna jest jedna sekcja wedug powyszego formatu dla kadego
  interfejsu AX.25, NetRom i Rose, na ktrym przyjmowane maj by
  wchodzce cznoci typu AX.25, NetRom i Rose.
  W paragrafie tym s jeszcze dwa specjalne wiersze, jeden rozpoczyna
  si od sowa 'parameters' a drugi od 'default' (tak, tak, rni si).
  Wiersze te su do specjalnych cew.

  Wiersz 'default' suy jako siatka-na-wszystko. Wchodzce cznoci,
  ktre nie maj wasnych zezwole na danym interfejsie <interface_call>
  dostan wartoci domylne podane w 'default'. Jeli wpisu 'default'
  nie ma w ogle to wszystkie wchodzce cznoci nie posiadajce
  wasnych zezwole bd natychmiast odrzucone bez ostrzeenia.

  Wiersz 'parameters' jest troch bardziej subtelny i to tutaj jest ta
  puapka, o ktrej wspominaem u pocztku. Jakiekolwiek pole,
  ktrejkolwiek deklaracji dla wza wchodzcego mona wypeni
  znaczekiem '*' by uzyska 'warto domyln'. Wiersz 'parameters' jest
  wierszem, ktry deklaruje wspomniane 'wartoci domylne'.
  Oprogramowanie jdra z kolei posiada swoje wasne wartoci domylne,
  ktrych uyje jeli nic nie okrelisz w wierszu 'parameters'. Puapka
  polega na tym, e wartociustawione wierszem 'parameters' dziaaj
  tylko w dl, a nie w gr. Mona mie wicej ni tylko jeden wpis
  'parameters' dla poszczeglnych interfejsw grupujc sobie wartoci
  domylne.

  1133..22..  PPrroossttyy pprrzzyykkaadd pplliikkuu  aaxx2255dd..ccoonnff ffiillee..

  No dobrze, teraz ilustracja:

         # ax25d.conf for VK2KTJ - 02/03/97
         # This configuration uses the AX.25 port defined earlier.

         # <peer> Win T1  T2  T3  idl N2 <mode> <uid> <exec> <argv[0]>[<args....>]

         [VK2KTJ-0 via radio]
         parameters 1    10  *  *  *   *   *    root  /usr/sbin/axspawn axspawn %u +
         VK2XLZ     *     *  *  *  *   *   *
         VK2DAY     *     *  *  *  *   *   *
         NOCALL     *     *  *  *  *   *   L
         default    1    10  5 100 180 5   *    root  /usr/sbin/pms pms -a -o vk2ktj

         [VK2KTJ-1 via radio]
         default    *     *    *   *   *   0    root /usr/sbin/node node

         <netrom>
         parameters 1    10  *  *  *   *   *
         NOCALL     *     *  *  *  *   *   L
         default    *     *  *  *  *   *   0        root /usr/sbin/node node

         {VK2KTJ-0 via rose}
         parameters 1    10  *  *  *   *   *    root  /usr/sbin/axspawn axspawn %u +
         VK2XLZ     *     *  *  *  *   *   *
         VK2DAY     *     *  *  *  *   *   *
         NOCALL     *     *  *  *  *   *   L
         default    1    10  5 100 180 5   *    root  /usr/sbin/pms pms -a -o vk2ktj

         {VK2KTJ-1 via rose}
         default    *     *    *   *   *   0    root /usr/sbin/node node radio

  Powyej ukazane jest, e ktokolwiek usiujcy cznoci do znaku
  `VK2KTJ-0' na porcie AX.25 o nazwie 'radio' otrzyma takie zezwolenia:

  Jeli kto ma ustawione 'NOCALL' zostanie odrzucony, patrz uycie
  literki 'L'.

  Wiersz 'parameters' zmienia  dwie wartoci spord domylnych wartoci
  jdra (Windows i T1) oraz wyznacza program  /usr/sbin/axspawn program,
  aby by odpalony. Ktorakolwiek instancja programu 'axspawn'
  uruchomiona w ten sposb bdzie widoczna po wydaniu polecenia 'ps' w
  Linuxie jako axspawn. Dwa nastpne wiersze dostarczaj definicji dla
  dwch stacji, do ktrych powysze reguy zostan zastosowane.

  Ostatni wiersz w paragrafie jest definicj typu siatka-na-wszystko i
  zostanie zastosowana do wszystkich innych stacji (cznie z VK2XLZ  i
  VK2DAY jeli mie bd inne numerki SSID ni -1). Definicja ta ustawia
  wprost wszystkie wartoci, dodatkowo odpala wchodzcym cznociom
  typu AX.25 program 'pms' informujc go, e czno jest typu AX.25 i
  e wacicielem jest znak VK2KTJ. (Patrz 'Ustawianie PMS'a' poniej).

  Nastpna konfiguracja przyjmuje cznoci do znaku VK2KTJ-1 przez port
  'radio'. Odpala ona program 'node' dla wszystkich, ktrzy si do niego
  cz.

  Kolejna konfiguracja obsuguje NetRom. Zauwa zastosowanie nawiasw
  znaku-wikszoci i znaku-mniejszoci zamiast nawiasw kwadratowych.
  One wanie deklaruj wejcie do NetRom. Ustawienie jest prostsze i
  mwi tylko tyle, e ktokolwiek wchodzi do stacji przez NetRom na
  porcie zwanym 'netrom' otrzyma program 'node', chyba e ma znak
  'NOCALL' i wtedy zostanie odrzucony.

  Dwie ostanie konfiguracje przeznaczone s dla wchodzcych cznoci
  Rose. Pierwsza dla ludzi, ktrzy poprzez adres naszego wza Rose
  woaj znak 'vk2ktj-0' a druga dal tych, co woaj znak 'VK2KTJ-1'.
  Dziaaj one w dokadnie ten sam sposb. Zauwa zastosowane nawiasy,
  ktre odrniaj port Rose.

  Powyszy przykad jest zmylony ale myl, e jasno ilustruje wane
  cechy skadni pliku konfiguracyjnego. Peny opis pliku znajdziesz w
  podrczniku systemowym 'man' dla ax25d.conf. Zaczono bardziej
  szczegowy przykad w pakiecie ax25-utils, ktry te si moe
  przyda.

  1133..33..  UUrruucchhaammiiaanniiee ddeemmoonnaa aaxx2255dd..

  Po edycji wspomnianych dwch plikw mona odpali program ax25d
  poleceniem:

         # /usr/sbin/ax25d

  Gdy program pracuje, wwczas uytkownicy powinni mc czy si przez
  AX.25 do twojego Linuxa. Pamitaj, aby umieci polecenie ax25d w
  plikach rc, aby startowao za kadym razem gdy waczasz komputer.

  1144..  UUssttaawwiieenniiee wwzzaa..

  Oprogramowanie wza zostao zrobione przez Tomi'ego Manninen
  tomi.manninen@hut.fi i opierao si gownie na programie PMS.
  Dostarcza ono do elastycznych i kompletnych moliwoci dla wza,
  ktre atwo ustawi. Uytkownicy, po ustaleniu cznoci, mog odpali
  Telnet, wykona dalsze cznoci NetRom, Rose lub AX.25 jak rwnie
  uzuskiwa rozmaite informacje tak jak Finger, lista Wzow i stacji
  ostanio syszanych, itp. Wze mona ustawi do prosto tak, e
  zaserwuje on jakkolwiek usug dostpn pod Linuxem.

  Normalnie, 'node' wywoywany moe by przez program 'ax25d', odpowie
  on te na wezwania wchodzce drog TCP/IP dziki 'inetd', ktry wpuci
  uytkownika i odpali go dla niego, lub mona go uruchomi z wiersza
  polece.

  1144..11..  UUttwwoorrzzeenniiee pplliikkuu //eettcc//aaxx2255//nnooddee..ccoonnff..

  Plik node.conf decyduje o gwnej konfiguracji wza. Jest prostym
  plikiem tekstowym, a jego skadnia jest taka:

    # /etc/ax25/node.conf
    # configuration file for the node(8) program.
    #
    # Linie rozpoczynajce si od # s komentarzami i s ignorowane.

    # Hostname
    # deklaruje nazw 'hostname'  dla wza
    hostname        radio.gw.vk2ktj.ampr.org

    # Local Network
    # pozwala na okrelenie tego co 'local' w celach rewizji zezwole
    # przy uyciu node.perms
    localnet        44.136.8.96/29

    # Hide Ports
    # Jeli wpisane, pozwala na ukrycie portw przed uytkownikami. Podane porty
    # nie bd wywietlane poleceniem (P)orts.
    hiddenports     rose netrom

    # Callserver
    # jeli wpisane, pozwoli uytkownikom na dostp do callserver'a.
    callserver      zone.oh7rba.ampr.org

    # Node Identification.
    # to pojawi si w zachcie systemowej wza
    NodeId          LINUX:VK2KTJ-9

    # NetRom port
    # To jest nazwa portu NetRom, ktry uywany bdzie do wychodzcych cznoci
    # z wza 'node'.
    NrPort          netrom

    # Node Idle Timeout
    # Okrela w sekundach warto "idle time" dla cznoci z tym wzem
    idletimout      1800

    # Connection Idle Timeout
    # okrela licznik "idle" dla cznoci uczynionych przez ten wze, w sekundach
    # seconds.
    conntimeout     1800

    # Reconnect
    # Okrela czy czno z uytkownikami powinna by ponowiona gdy ich czno
    # z innymi stacjami zostaa przerwana czy te maj by rozczeni na dobre.
    #
    reconnect       on

    # Pseudonimy dla polece
    # pozwala na uproszczenie uwikanych polece wza
    alias           CONV    "telnet vk1xwt.ampr.org 3600"
    alias           BBS     "connect radio vk2xsb"

    # Pseudonimy dla polece zewntrzych
    # Pozwala na odpalanie programw z zewntrz spod wza 'node'.
    # extcmd <cmdname> <flag> <userid> <command>
    # Flag == 1 to jest jedyna dotychczas stosowana funkcja.
    # <command> jest pisane tak jak dla ax25d.conf
    extcmd          PMS     1       root    /usr/sbin/pms pms -u %U -o VK2KTJ

    # Logging
    # Ustawienie log-u do log-u systemowego. 3 - najbardziej gadatliwe,
    # 0 - wyczone.
    loglevel        3

  1144..22..  UUttwwoorrzzeenniiee pplliikkuu //eettcc//aaxx2255//nnooddee..ppeerrmmss..

  Wze 'node' pozwala na ustawienie pewnych zezwole dla uytkownikw.
  Zezwolenia te pozwalaj ci decydowa, ktrzy uytkownicy mog uywa
  opcji takich jak (T)elnet, i (C)onnect, na przykad, a ktrzy nie
  mog. Plik node.perms zawiera wanie te informacje i skada si z
  piciu kluczowych pl. Jeli pole zawiera znaczek '*' to zastpuje
  cokolwiek. Przydaje si to do definicji regu domylnych.

       user
          zawiera znak lub uytkownik do ktrego kolejne zezwolenia si tycz.
          Numerki SSID s ignorowane, zatem umieci tutaj naley goy znak.

       method
       kady protokl i metoda dostpu moe otrzyma swoje zezwolenia. Na przyklad
       moesz zezwoli uytkownikom doczonym protokoem AX.25 i NetRom uywa
       opcji (C)onnect, ale zabroni tego innym, ktrzy weszli telnetem
       z nie-lokalnego wza. Drugie pole zatem pozwala okrelenie regu
       dla cznoci, ktre weszy rnymi metodami. Oto te metody:

            method  description
            ------  -----------------------------------------------------------
            ampr    Uytkownik wszed telnetem z adresu amprnet (44.0.0.0)
            ax25    Uytkownik wszed drog AX.25
            host    Uytkownik wszed odpalajc 'node' z wiersza polece
            inet    Uytkownik wszed telnetem z adresu 'non-local'i z poza amprnet
            local   Uytkownik wszed telnetem z komputera typu 'local'
            netrom  Uytkownik wszed drog NetRom
            rose    Uytkownik wszed drog Rose
            *       Uytkownik wszed jakkolwiek.

       port
          Dla uytkownikw wchodzcych przez AX.25 mona udziela zezwole osobno
          kady port Ax.25. Pozwala to decydowa co uytkownicy AX.25 mog robi
          zalenie od tego do jakiego portu si podczyli. Trzecie pole zawiera
          nazw owych portw, jeli uywasz tej funkcji. Dziaa to tylko dla
          cznoci przez AX.25.

       password
          nieobowizkowo, mona ustawi wze tak, e przedstawi on uytkownikom
          zacht systemow, aby wprowadzili haso zanim si docz. Przydaje si
          to do ochrony tych uytkownikw, ktrzy ustawiony maj wysoki stopie
          zezwole. Jeli czwarte pole ma by wypenione to jego warto jest
          hasem, ktre bdzie przyjte.

       permissions
          to pole stoi jako ostanie dla kadego wpisu w pliku. Jest ono kodowane
          bitowo tak, e kada usuga posiada swoj warto bitow, ktrej wpisanie
          powoduje, e zezwolenie na usug jest udzielone lub zabronione. Oto
          lista usug i im korespondujcych waroci bitowych:

       value   description
       -----   -------------------------------------------------
        1      Zezwolenie na Login
        2      Zezwolenie na (C)onnect drog AX.25
        4      Zezwolenie na (C)onnect drog NetRom
        8      Zezwolenie na (T)elnet do 'lokalnych' wzw
        16     Zezwolenie na (T)elnet do wzw z sieci amprnet (44.0.0.0)
        32     Zezwolenie na (T)elnet do 'nie-lokalnych', wzw z poza amprnet
        64     Zezwolenie na (C)onnect drog AX.25 przez ukryte porty
        128    Zezwolenie na (C)onnect drog Rose

  Aby zakodowa warto zezwole dla danej reguy poprostu wybierz te
  zezwolenia, ktre chcesz, aby uytkownik mia i dodaj ich wartoci
  bitowe. Otrzyman w ten sposb cyfr naley umieci w polu nr. 5.

  Oto jak mona ustawi plik node.perms:

         # /etc/ax25/node.perms
         #
         # Operatorem wza jest VK2KTJ, posiada haso 'secret' i wolno mu szystko
         # jakkolwiek metod wszed
         vk2ktj  *       *       secret  255

         # Ci uytkownicy s nie wejd w ogle
         NOCALL  *       *       *       0
         PK232   *       *       *       0
         PMS     *       *       *       0

         # Uytkownicy INET te nie wejd w ogle
         *       inet    *       *       0

         # Ci, ktrzy weszli drog AX.25,NetRom, Local, Host i AMPR maj zezwolenie
         # na (C)onnect i (T)elnet do wzw 'lokalnych' i amprnet, ale nie innych
         # adresw IP.
         *       ax25    *       *       159
         *       netrom  *       *       159
         *       local   *       *       159
         *       host    *       *       159
         *       ampr    *       *       159

  1144..33..  UUssttaawwiieenniiee wwzzaa,, aabbyy bbyy uurruucchhaammiiaannyy zz aaxx2255dd..

  Program 'node' powinien normalnie by uruchamiany przez program
  'ax25d'. Dokonujemy tego wpisujc odpowiednie reguy w pliku
  /etc/ax25/ax25d.conf. Na mojej maszynie chcialem, aby uytkownicy
  mieli wybr cznoci do wza lub innych programw usugowych.
  'ax25d' pozwala wanie na to jeli sprytnie powpisujesz pseudonimy
  portw. Dla przykadu, stosujc powysz konfiguracj ax25d chc
  ustawi 'node' tak, aby uytkownicy czcy si do VK2KTJ-1 dostali
  si do wza 'node'. Wpisaem zatem takie wiersze do pliku
  /etc/ax25/ax25d.conf:

         [vk2ktj-1 via radio]
         default    *     *    *   *   *   0    root /usr/sbin/node node

  To oznacza, e oprogramowanie jdra Linuxa odpowie na prob o
  czno dla znaku 'VK2KTJ-1' na porcie AX.25 nazwanego 'radio', i
  odpali potem program node.

  1144..44..  UUssttaawwiieenniiee wwzzaa,, aabbyy bbyy uurruucchhaammiiaannyy zz ''iinneettdd''..

  Jeli chcesz, aby uytkownicy mogli wej telnetem do twojej maszyny i
  uzyska dostp do wza 'node' to nie ma nic prostszego. Najpierw
  zdecyduj na jaki port uytkownicy powinni si aczy. W tym wypadku
  wybraem arbitralny numer 4000, cho Tomi podaje w swojej dokumentacji
  szczegy na temat jak podmieni zwyczajnego demona telnetu na demona
  wza 'node'.

  Potrzebujesz zmodyfikowa dwa pliki.

  Do pliku /etc/services powiniene doda:

        node    4000/tcp        #OH2BNS's node software

  a do pliku  /etc/inetd.conf dodaj:

         node    stream  tcp     nowait  root    /usr/sbin/node node

  Po wykonaniu tego i po restarcie programu 'inetd' uytkownicy, ktrzy
  wchodz telnetem na port 4000 w twojej maszynie dostan zacht syste
  mow, aby si zalogowa, i jeli zostao to dla nich skonfigurowane to
  haso, po podaniu ktrego podczeni zostan do wza 'node'.

  1155..  UUssttaawwiieenniiee pprrooggrraammuu aaxxssppaawwnn..

  Program axspawn pozwala wchodzcym drog AX.25 stacjom na zalogowanie
  si do twojego komputera. Moe on zosta wywoany programem ax25d w
  taki sam sposb jak program 'node'. Naley doda tego typu zapis do
  pliku  /etc/ax25/ax25d.conf, jeli pragniesz, aby uytkownicy mogli
  logowa si do twojego komputera:

         default * * * * * 1 root /usr/sbin/axspawn axspawn %u

  Jeli wiersz zakoczony zostanie znaczniek '+' to uytkownicy, przed
  zalogowaniem, bd musieli uderzy przycisk 'Return'. Warto domylna
  ma to wyczone. Poszczeglne zapisy dla stacji, ktre wystpuj pod
  tym wierszem spowoduj uruchomienie programu 'axspawn' podczas
  wchodzcej cznoci. Po uruchomieniu, 'axspawn' najpierw sprawdza czy
  na wierszu polece ukaza si legalny znak/edentyfikator, pozbawia go
  numerka SSID, a potem sprawdza plik  /etc/passwd czy uytkownik posi
  ada zaoone konto. Jeli tak, i haso jest ""(puste) lub '+', wtedy
  wpuszcza uytkownika. Jeli w polu hasa jest cokolwiek innego to
  uytkownik jest odpytywany o swoje haso. Przy nieistaniejcych kon
  tach w pliku  /etc/passwd 'axspawn' mona ustawi tak, e utworzy je
  sam.

  1155..11..  UUttwwoorrzzeenniiee pplliikkuu  //eettcc//aaxx2255//aaxxssppaawwnn..ccoonnff..

  Zachowanie programu axspawn mona zmienia plikiem
  /etc/ax25/axspawn.conf. Plik ten ma form:

         # /etc/ax25/axspawn.conf
         #
         # pozwala na automatyczne zakadanie kont dla uytkownikw
         create    yes
         #
         # wpuszcza uytkownika 'go' jeli wyej jest 'no' lub niepowiody sie
         # inne rzeczy. Wyacza sie 'no'.
         guest     no
         #
         #  ID dla groupy lub nazwa konta dla samozakadania konta
         group     ax25
         #
         # first user id to use
         first_uid 2001
         #
         # maximum user id
         max_uid   3000
         #
         # gdzie umieszcza katalog domowy dla nowych uytkownikw
         home      /home/ax25
         #
         # powoka systemowa dla uytkownika
         shell     /bin/bash
         #
         # kojarzenie znakw z uytkownikami dla cznoci wychodzcych.
         associate yes

  Powysze osiem ustawialnych przeacznikw maj takie znaczenie:

       #  wskazuje, ze to komentarz

       create
          jeli ustawione na 'yes' to 'axspawn usiuje sam zaoy konto dla
          uytkownika, ktry jeszcze nie ma wpisu w pliku  /etc/passwd.

       guest
          pole to okrela nazw login-u konta dla ludzi wczajcych si ale
          nie majcych jeszcze konta przy 'create' ustawionym na 'no'. Zwykle
          jest to ax25 lub guest

       group
          to pole okrela nazw grupy, jaka zostanie uyta dla wczajcych si
          uytkownikw nie majcych jeszcze wpisu w pliku  /etc/passwd.

       first_uid
          jest to cyfra pierwszego userid wybieranego automatycznie dla nowych
          uytkownikw.

       max_uid
          jest to najwyszy numer, jaki bdzie uyty dla userid nowych uytkownikw

       home
          to jest katalog domowy (login) dla nowych uzytkownikw

       shell
          to okrela powok systemow dla nowych uytkownikw

       associate
          to oznaczenie wskazuje czy uytkownik, po zalogowaniu si, wykonujcy
          czno wychodzc bdzie mia swj wasny znak, czy te znak twojej
          stacji.

  1166..  UUssttaawwiieenniiee PPMMSS..

  Program pms to implementacja prostego 'personal message system'
  napisanego pocztkowo przez Alan'a Cox. Dalszy rozwj podjty zosta
  przez David'a Brown, N2RGT, dcb@vectorbd.com. Obecnie jest nadal
  bardzo prosty majcy mozliwo wysania e-mail'a do waciciela
  systemu i uzyska ograniczone informacje maszynie lecz David pracuje
  nad tym, jak poszerzy jego moliwoci i uczyni go bardziej
  uytecznym.

  Pozostao wic teraz par prostych plikw do stworzenia, ktre udziel
  uytkownikom pewnych informacji o samym systemie, a potem doda
  odpowiedni zapis do pliku  ax25d.conf, aby doczajcy si uytkownicy
  dostali si do PMS.

  1166..11..  UUttwwoorrzzeenniiee pplliikkuu  //eettcc//aaxx2255//ppmmss..mmoottdd..

  Plik /etc/ax25/pms.motd zawiera 'wiadomo dnia', ktr uytkownicy
  ujrz po ustaleniu cznoci i zwykym nagku BBS. Ten prosty plik
  jest tekstowy i wiadomo w nim zawarta bdzie wysana do
  uytkownikw.

  1166..22..  UUttwwoorrzzeenniiee pplliikkuu //eettcc//aaxx2255//ppmmss..iinnffoo..

  Plik /etc/ax25/pms.info rwnie ma zawiera tekstowe, bardziej
  szczegowe informacje na tremat twojej stacji. Informacja w nim
  zawarta przedstawiana jest uytkownikom w odpowiedzi na ich polecenie
  'Info' z zachty PMS>.

  1166..33..  KKoojjaarrzzeenniiee zznnaakkww AAXX..2255 zz kkoonnttaammii uuyyttkkoowwnniikkww

  Gdy jaki uytkownik wysya poczt do znaku AX.25 to 'pms' spodziewa
  si, e znak ten jest wasnoci prawdziwego uytkownika z kontem na
  twojej maszynie. Opisane jest to w osobnej sekcji.

  1166..44..  DDooddaanniiee PPMMSS ddoo pplliikkuu //eettcc//aaxx2255//aaxx2255dd..ccoonnff..

  Dodanaie programu 'pms' do pliku /etc/ax25/ax25d.conf jest bardzo
  proste. Trzeba jednak pamita o jednej malutkiej rzeczy. Dave doda
  moliwo podania argumentw dla PMS na wierszu polece, ktre
  kontroluj kilkanacie konwencji zwizanych z kocem wiersza.
  Konwencje AX.25 i NetRom oczekuj, e 'end-of-line' to 'carriage
  return', 'linefeed' podczas gdy w unixach to jest poprostu
  'newline'.Wic, dla przykadu, jeli checiaby doda zapis, ktry
  oznaczaby, e naley odpali PMS dla wchodzcej cznoci przez port
  AX.25, to dadaj taki wiersz:

         default  1  10 5 100 5   0    root  /usr/sbin/pms pms -a -o vk2ktj

  To poprostu odpala program pms mwic mu, e jest to czno
  wchodzca drog AX.25 i e wacicielem PMS'a jest vk2ktj. Popatrz na
  podrcznik systemowy 'man' w sprawie innych argumentw dla innych
  metod dostpu.

  1166..55..  SSpprraawwddzzeenniiee PPMMSS''aa

  Aby sprawdzi czy PMS dziaa sprubuj tak komend z wiersza polece:

    # /usr/sbin/pms -u vk2ktj -o vk2ktj

  Podstaw swj wasny znak w miejsce mojego. Polecenie to odpali PMS
  mwic mu, e ma uywa uniksowych konwencji end-of-line, i e
  uytkownikiem logujcym si jest vk2ktj. Moesz zrobi teraz wszystko
  to, co uytkownicy czcy si z zewntrz.

  Dodatkowo mgby poprosi jak inn stacj, aby si do ciebie
  doczya, aby potwierdzi, e ustawienie pliku ax25d.conf dziaa
  poprawnie.

  1177..  UUssttaawwiieenniiee pprrooggrraammww uusseerr__ccaallll..

  Programy 'user_call' to w rzeczywistoci s 'ax25_call' i
  'netrom_call'. Pomulane s one tak, e mog by wezwane z 'ax25d', w
  celu zautomatyzowania cznoci z odlegymi komputerami. Naturalnie
  mona je wywoa z wielu innych miejsc, np. z powoki systemowej, lub
  innych demonw, jak np. programu 'node'.

  Przupominaj w swej prostocie program 'call'. Nie zajmuj si obrbk
  adnych danych, zatem sam musisz zadba o to jak traktowane bdzie
  end-of-line.

  Rozpocznijmy od tego jak mona ich uywa. Wyobra sobie, e posiadasz
  ma sie w domu i e jednym komputerem jest Linux spelniajcy rol
  bramki radiowej, oraz drugi komputer, ktry jest wzem BPQ. Komputery
  zczone s razem ethernetem.

  Noramlnie, uytkownicy radiowi, aby mc czy si z wzem BPQ
  musieliby robi to przez digipeating poprzez twojego linuxa, lub
  poczy si wpierw z programem 'node' na twoim linuxie, a stamtd
  wykona nastpne poczenie do wza BPQ.

  Wyobra sobie, e wze BPQ ma znak VK2KTJ-9 a linux ma port o nazwie
  'bpq' obsugujcy AX.25/ethernet. Rwnie dodajmy, e bramka radiowa
  Linux posiada port radiowy 'radio'.

  Zapis do pliku /etc/ax25/ax25d.conf wygldaby w ten dese:

         [VK2KTJ-1 via radio]
         default    * * * *   *   *  *
                         root /usr/sbin/ax25_call ax25_call bpq %u vk2ktj-9

  i umoliwiby uytkownikom poczenie wprost do `VK2KTJ-1' co w grun
  cie rzeczy jest demonem ax25d pod Linuxem a nastpnie przeoczyoby
  ich na czno AX.25 do `VK2KTJ-9' przez interfejs 'bpq'.

  Jest cay asortyment innych moliwych kombinacji, ktre s do
  wyprbowania. Programy 'netrom_call' oraz 'rose_call' pracuj w
  podobny sposb. Jeden z radioamatorw wykorzysta t funkcj, aby
  uatwi czno do odlegego BBS-u. Noramalnie uytkownik musiaby
  wprowadzi dlug strun polece, aby wykona t czno wic on
  dokona wpisu, ktry sprawia, e wspomniany BBS wyglda tak, jakby
  dostpny on by na sieci lokalnej; demon ax25d poredniczy w
  cznoci do odlegego BBS-u.

  1188..  KKoojjaarrzzeenniiee zznnaakkww AAXX..2255 zz kkoonnttaammii uuyyttkkoowwnniikkww LLiinnuuxxaa..

  Istnieje wiele sutuacji, w ktrych podane jest, aby powiza znak z
  kontem uytkownika Linuxa. Jedn z takich sutuacji byaby, gdy wielu
  radioamatorw dziel ze sob t sam maszyn a chc uywa swoich
  znakw dla wychodzcych cznoci. Innym przykadem jest PMS, ktrego
  uytkownicy chcieliby rozmawia z jakim uytkownikiem na twoim
  komputerze.

  Oprogramowanie AX.25 dostarcza sposobu pozwalajcego na skojarzenie
  znaku z kontem uytkownika. Wspominalimy to ju wczeniej w sekcji o
  PMS, ale podkrelam to raz jeszcze, eby nie umkno to twej uwadze.

  Kojarzenia dokonujemy poleceniem 'axparms'. Ota jak wyglda przykad:

         # axparms -assoc vk2ktj terry

  Polecenie to kojarzy powyszy znak AX.25 vk2ktj z kontem 'terry' na
  tym komputerze. Wic przykadowo, kada poczta dla vk2ktj z pms-u
  bdzie dostarczona do konta 'terry' pod Linuxem.

  Zapamitaj, aby wpisa te kojarzenia do plikw rc, aby dostpne byy
  za kadym razem, gdy odpalasz komputer.

  Zauwa, e nigdy nie powiniene kojarzy znaku z kontem 'root'
  poniewa spowoduje to duo problemw konfiguracyjnych w innych
  programach.

  1199..  JJaakk ppoocczzyy ssiieecciioowwee oopprrooggrraammoowwaanniiee NNOOSS zz jjddrreemm lliinnuuxxaa??

  Wielu ludzi preferuje ktr z wersji NOS uruchamian w Linuxie
  poniewa oferuj one wiele cech funkcji, do kttych przywykli.
  Wikszo tych ludzi chciaoby rwnie mie tak mozliwo, aby NOS
  mg mwi do jdra Linuxa po to, by mc zaoferowa jego niektre
  usugi dla uytkownikw radiowych.

  1199..11..  cczzeenniiee NNOOSS--aa ii LLiinnuuxxaa zzaa ppoommoocc ''ffaajjkkii''..

  Nastpujca informacja jest wkadem Brandon'a S. Albery, KF8NH, ktry
  wytumaczy jak wzajemnie poczy NOS'a uruchomionego pod Linuxem z
  samym jdrem Linuxa przy uyciu urzdzenia 'fajka'.

  Poniewa zarwno Linux jak NOS obsuguj protok 'slip' moliwe jest
  poczenie nich obu ustawiajc cze slip. Kosztownym sposobem monaby
  to zrobi za pomoc ptli kablowej i dwch portw seryjnych; byoby to
  powolne cze. Linux dostarcza funkcji, ktra dostpna jest na wielu
  innych Unixo-podobnych systemach operacyjnych, zwanej 'fajk'. S to
  specjalne pseudo interfejsy, ktre przedstawiaj si dla
  oprogramowania jako standardowe urzdzenia tty, lecz faktycznie s
  tylko ptlami do nastpnej 'fajki'. Urzdzenia te mog by uywane
  jeli program pierwszy otworzy je ze strony 'master', a nastpnie
  program drugi ze strony 'slave'. Gdy oba koce zostan otworzone,
  wwczas programy mog si komunikowa ze sob piszc poprostu literki
  przez 'fajk' jakby to byo normalne urzdzenie terminalowe.

  Zanim poczysz jak wersj NOS-a lub innego programu z jadrem
  Linuxa, wpierw musisz wybra jak 'fajk'. Znajdziesz j szukajc w
  katalogu '/dev'. Kocwki 'master' nazywaj si ptyp[1-f] a kocwki
  'slave' znane s jako: ttyp[1-f]. Pamitaj, e wystpuj parami. Jeli
  wemiesz 'fajk' /dev/ptypf jako kocwk 'master' to musisz dobra
  'fajk' /dev/ttypf jako 'slave'.

  Po wybraniu pary urzdze 'fajka', naley przypisa kocwk 'master'
  dla jdra a kocwk 'slave' dla programu NOS poniewa jdro Linuxa
  rozpoczyna jako pierwsze, a 'master' musi by otworzone na pocztku.
  Linux, warto wiedzie, powinien mie odmienny IP adres od adresu NOS-
  a, zatem musisz mu przypisa unikalny adres, jeli jeszcze tego nie
  uczynie.

         # /sbin/slattach -s 38400 -p slip /dev/ptypf &
         # /sbin/ifconfig sl0 broadcast 44.255.255.255 pointopoint 44.70.248.67 /
                 mtu 1536 44.70.4.88
         # /sbin/route add 44.70.248.67 sl0
         # /sbin/route add -net 44.0.0.0 netmask 255.0.0.0 gw 44.70.248.67

  W tym przykadzie jdro linuxa otrzynao adres IP 44.70.4.88 a program
  NOS adres IP 44.70.248.67. Polecenie 'route' w ostatnim wierszu
  instruuje jdro linuxa, e wszelkie datagramy z przeznaczeniem dla
  amprnet-u maj i poprzez cze slip utworzone poleceniem slattach.
  Zwykle polecenia powysze umieci naleaoby w w plikach
  /etc/rc.d/rc.inet2 po tym jak wszystkie inne ustawienia siciowe
  zostan wykonane, po to, aby cze slip byo dostpne po przeadowaniu
  komputera. Uwaga: nie ma powodw, aby uywa cslip zamiast slip gdy
  to waciwe redukuje osigi poniewa cze to jest virtualne i
  zachodzi wystarczajco szybko, a uprzenia kompresja nagwkw zabiera
  wicej czasu anieli przesy nieskompresowanych datagramw.

  Ustawienie cza po stronie NOS-a mona pokusi si i zrobi tak:

         # interfejs mona nazwa jak ci si podoba. ja nazwaem go dla wygody
         # 'linux'
         #
         attach asy ttypf - slip linux 1024 1024 38400
         route addprivate 44.70.4.88 linux

  Polecenia te utworz port slip zwany 'linux' na 'fajce' z kocwk
  'slave' i docz go do jadra linuxa, dodadz 'ciek', aby cze
  pracowao. Po wystartowaniu NOS-a pod Linuxem powiniene mc 'zapin
  gowa' Linuxa i odwrotnie. Jeli nie, posprawdzaj, e nie popenie
  adnych bdw, szczeglnie przy adresach i na kocwkach 'fajek'.

  2200..  ZZaappiissyy ww pplliikkuu //pprroocc..

  System plikw /proc zawiera pewn liczb plikw zwizanych
  bezporednio z oprogramowaniem jdra dla AX.25 i NetRom. Uywane s
  one gownie przez programy z pakietu ax25-utils ale maj taki
  format,e by moe chciaby je przeczyta. Foramt jest naprawd atwy
  i nie sdz, e trzeba wiele tumaczy.

       /proc/net/arp
           zawiera map dla protokou Address Resolution pomidzy adresami IP
           a adresami protokou warstwy MAC. Te obejmuj AX.25, ethernet i niektre
           protokoy wartstwy MAC

       /proc/net/ax25
           zawiera list otwartych gniazd AX.25. Mog one albo slucha na
           nadchodzce cznoci lub s aktywne.

       /proc/net/ax25_bpqether
           zawiera map dla AX.25 a BPQ o znakach

       /proc/net/ax25_calls
           zawiera map o userid i znakach ustawion przez polecenie
           axparms -assoc command.

       /proc/net/ax25_route
           zawiera informacj na temat cieki digipeaterw

       /proc/net/nr
           zawiera list gniazd NetRom, ktre s otwarte na skutek tego, e
           sluchaj lub, e s aktywne.

       /proc/net/nr_neigh
           zawiera informacje o ssiadach, o ktrych NetRom jest wiadome.

       /proc/net/nt_nodes
           zawiera informacje o wzach znanych dla oprogramowania NetRom

       /proc/net/rose
           zawiera list otwartych gniazd Rose na skutek tego, e albo suchaj
           albo s aktywne

       /proc/net/Rose_nodes
           zawiera map o docelowych stacjach Rose przez ssiadw Rose

       /proc/net/rose_neigh
           zawiera list wzw, ktre Rose zna

       /proc/net/rose_routes
           zawiera list wszystkich aktywnych czy Rose

  2211..  PPrrzzyykkaaddoowwee kkoonnffiigguurraaccjjee..

  Podane s poniej przykady niektrych typowych konfiguracji. S to
  tylko rady poniewa jest tyle sposobw ustawienia swojej sieci ile
  istnieje sieci do skonfigurawania, ale te mog przyda ci si na
  pocztek.

  2211..11..  MMaaaa ssiiee zz lliinnuuxxeemm jjaakkoo rroouutteerreemm ddllaa llookkaallnneejj ssiieeccii rraaddiioowweejj

  Wielu z was posiada mae, lokalne sieci w domu i chcecie podaczy te
  komputery do swojej lokalnej sieci radiowej. Wanie takiego ukadu
  uywam sam w domu. Zadbaem o to, aby dosta odpowiedni liczb
  waciwych adresw, tak, aby mona byo je uchwyci jednym routingiem
  dla wygody i uywam ich na swojej lokalnej sieci ethernet. Wasz
  koordynator adresw IP pomoe wam w tym rwnie jeli chcecie tego
  sprobowa. Adresy mojej lokalne sieci Ethernet tworz podsekcj
  adresw sieci radiowej. Nastpujce ustawienie jest rzeczywist dla
  linuxa jako routera na mojej sieci w domu:

           ---                                .
            | Network       /---------\     .    Network
            | 44.136.8.96/29|         |    .     44.136.8/24        \ | /
            |               | Linux   |   .                          \|/
            |               |         |  .                            |
            |          eth0 | Router  |  .  /-----\    /----------\   |
            |---------------|         |-----| TNC |----| Radio    |---/
            |   44.136.8.97 |  and    |  .  \-----/    \----------/
            |               |         | sl0
            |               | Server  | 44.136.8.5
            |               |         |    .
            |               |         |     .
            |               \_________/       .
           ---                                     .      .   .    .    . .

    #!/bin/sh
    # /etc/rc.net
    # To ustawienie dostarcza jednego portu AX.25 w KISS i jednego interfejsu
    # Ethernet.

    echo "/etc/rc.net"
    echo "  Configuring:"

    echo -n "    loopback:"
    /sbin/ifconfig lo 127.0.0.1
    /sbin/route add 127.0.0.1
    echo " done."

    echo -n "    ethernet:"
    /sbin/ifconfig eth0 44.136.8.97 netmask 255.255.255.248 \
                    broadcast 44.136.8.103 up
    /sbin/route add 44.136.8.97 eth0
    /sbin/route add -net 44.136.8.96 netmask 255.255.255.248 eth0
    echo " done."

    echo -n "    AX.25: "
    kissattach -i 44.136.8.5 -m 512 /dev/ttyS1 4800
    ifconfig sl0 netmask 255.255.255.0 broadcast 44.136.8.255
    route add -host 44.136.8.5 sl0
    route add -net 44.136.8.0 window 1024 sl0

    echo -n "    Netrom: "
    nrattach -i 44.136.8.5 netrom

    echo "  Routing:"
    /sbin/route add default gw 44.136.8.68 window 1024 sl0
    echo "    default route."
    echo done.

    # end

    /etc/ax25/axports

         # name  callsign        speed   paclen  window  description
         4800    VK2KTJ-0        4800    256     2       144.800 MHz

    /etc/ax25/nrports

         # name  callsign        alias   paclen  description
         netrom  VK2KTJ-9        LINUX   235     Linux Switch Port

    /etc/ax25/nrbroadcast

         # ax25_name     min_obs def_qual        worst_qual      verbose
         4800            1       120             10              1

  W jdrze trzeba uaktywni IP_FARWARDING.

  Pliki konfiguracyjne AX.25 s mniej wicej takie same ja przykady we
  wczeniejszych sekcjach, wic zajrzyj do nich gdy trzeba.

  Zdecydowaem si przypisa adres IP dla portu radiowego, ktry nie
  naey do bloku mojej domowej sieci. Nie musiaem tak robi, mona
  byo miao uy 44.136.8.97 na tym porcie.

  44.136.8.68 to moja lokalna bramka do enkapsulacji IPIP, zatem tutaj
  kieruj ciek domyln.

  Kady komputer na sieci Ethernet ma ciek:

         route add -net 44.0.0.0 netmask 255.0.0.0 \
                 gw 44.136.8.97 window 512 mss 512 eth0

  Stosowanie parametrw mss i window oznacza, e uzyskuj maksymalne
  osigi zarwno na pczeniach Ethernet jak i radiowych.

   - na routerze mam odpalone rzownie ftp, http, smail i inne demony wic jest on
     jedynym komputerem, ktry innym serwuje usugi

   - mj router to pokorne 386DX20 z 20 Mb twardego dysku i bardzo minimaln wersj
     linuxa.

  2211..22..  KKoonnffiigguurraaccjjaa pprrzzyykkaaddoowwaa ddllaa bbrraammkkii zz eennkkaappssuullaaccjj IIPPIIPP..

  Linux jest obecnie pospolicie uywany jako bramka dla enkapsulacji
  TCP/IP po caym wiecie. Nowy sterownik 'tunnel' obsuguje wielokrotne
  cieki enkapsulacji i sprawia, e demon ipip jest przestarzay.

  Typowa konfiguracja wygdaaby w takowy sposb:

           ---                                .
            | Network       /---------\     .    Network
            | 154.27.3/24   |         |    .     44.136.16/24       \ | /
            |               | Linux   |   .                          \|/
            |               |         |  .                            |
            |          eth0 | IPIP    |  .  /-----\    /----------\   |
         ---|---------------|         |-----| TNC |----| Radio    |---/
            |   154.27.3.20 | Gateway |  .  \-----/    \----------/
            |               |         | sl0
            |               |         | 44.136.16.1
            |               |         |    .
            |               |         |     .
            |               \_________/       .
           ---                                     .      .   .    .    . .

   Pliki ktrymi trzeba si zaj to:

    # /etc/rc.net
    # ustawiamy tutaj jeden port radiowy AX.25 w trybie KISS, jeden Ethernet,
    # uywamy sterownika 'tunnel' do IPIP encap/decapsulation
    #
    #
    echo "/etc/rc.net"
    echo "  Configuring:"
    #
    echo -n "    loopback:"
    /sbin/ifconfig lo 127.0.0.1
    /sbin/route add 127.0.0.1
    echo " done."
    #
    echo -n "    ethernet:"
    /sbin/ifconfig eth0 154.27.3.20 netmask 255.255.255.0 \
                    broadcast 154.27.3.255 up
    /sbin/route add 154.27.3.20 eth0
    /sbin/route add -net 154.27.3.0 netmask 255.255.255.0 eth0
    echo " done."
    #
    echo -n "    AX.25: "
    kissattach -i 44.136.16.1 -m 512 /dev/ttyS1 4800
    /sbin/ifconfig sl0 netmask 255.255.255.0 broadcast 44.136.16.255
    /sbin/route add -host 44.136.16.1 sl0
    /sbin/route add -net 44.136.16.0 netmask 255.255.255.0 window 1024 sl0
    #
    echo -n "    tunnel:"
    /sbin/ifconfig tunl0 44.136.16.1 mtu 512 up
    #
    echo done.
    #
    echo -n "Routing ... "
    source /etc/ipip.routes
    echo done.
    #
    # end.

    and:

         # /etc/ipip.routes
         # This file is generated using the munge script
         #
         /sbin/route add -net 44.134.8.0 netmask 255.255.255.0 tunl0 gw 134.43.26.1
         /sbin/route add -net 44.34.9.0 netmask 255.255.255.0 tunl0 gw 174.84.6.17
         /sbin/route add -net 44.13.28.0 netmask 255.255.255.0 tunl0 gw 212.37.126.3
            ...
            ...
            ...

    /etc/ax25/axports

         # name  callsign        speed   paclen  window  description
         4800    VK2KTJ-0        4800    256     2       144.800 MHz

  Niektre uwagi do zanotowania:

   - Nowy sterownik 'tunnel' uywa pola gw w tablicach routingowych w miejsce
     parametru 'pointopoint' do okrelenia adresu odlegej bramki IPIP. Oto
     dlaczego obecnie obsuguje wielokrotne cieki na kadym interfejsie.

   - Mona ustawi dwa interfejsy sieciowe z tym samym adresem. W tym przykadzie
     zarwno interfejs sl0 jak i tunl0 przyjy adres IP portu radiowego. Czyni
     si tak w tym celu, aby odlega bramka widziaa poprawne adresy na enkapsulo-
     wanych datagramach wysyanych do niej z twojej bramki.

   - polecenia 'route' do okrelania enkapsulowanych cieek mona wygenerowa
     uywajc modyfikowanej wersji "skryptu munge". Podane jest to niej. Polecenia
     route wpisane byyby potem do osobnego pliku i czytane przez bash
     z /etc/ipip.routes (zaoywszy, e nazwae plik z poleceniami routingu nazw
     /etc/ipip.routes) tak jak na ilustracji. Plik rdowy musi mie format
     w stylu polece 'route' pod NOS-em.

   - Zauwa stosowanie argumentu 'window' dla polecenia 'route'. Ustawienie tego
     parametru na waciw warto polepsza osigi na czu radiowym

  Oto nowy skrypt 'tunnel-munge':

    #!/bin/sh
    #
    # From: Ron Atkinson <n8fow@hamgate.cc.wayne.edu>
    #
    #  This script is basically the 'munge' script written by Bdale N3EUA
    #  for the IPIP daemon and is modified by Ron Atkinson N8FOW. It's
    #  purpose is to convert a KA9Q NOS format gateways route file
    #  (usually called 'encap.txt') into a Linux routing table format
    #  for the IP tunnel driver.
    #
    #        Usage: Gateway file on stdin, Linux route format file on stdout.
    #               eg.  tunnel-munge < encap.txt > ampr-routes
    #
    # NOTE: Before you use this script be sure to check or change the
    #       following items:
    #
    #     1) Change the 'Local routes' and 'Misc user routes' sections
    #        to routes that apply to your own area (remove mine please!)
    #     2) On the fgrep line be sure to change the IP address to YOUR
    #        gateway Internet address. Failure to do so will cause serious
    #        routing loops.
    #     3) The default interface name is 'tunl0'. Make sure this is
    #        correct for your system.

    echo "#"
    echo "# IP tunnel route table built by $LOGNAME on `date`"
    echo "# by tunnel-munge script v960307."
    echo "#"
    echo "# Local routes"
    echo "route add -net 44.xxx.xxx.xxx netmask 255.mmm.mmm.mmm dev sl0"
    echo "#"
    echo "# Misc user routes"
    echo "#"
    echo "# remote routes"

    fgrep encap | grep "^route" | grep -v " XXX.XXX.XXX.XXX" | \
    awk '{
            split($3, s, "/")
            split(s[1], n,".")
            if      (n[1] == "")    n[1]="0"
            if      (n[2] == "")    n[2]="0"
            if      (n[3] == "")    n[3]="0"
            if      (n[4] == "")    n[4]="0"
            if      (s[2] == "1")   mask="128.0.0.0"
            else if (s[2] == "2")   mask="192.0.0.0"
            else if (s[2] == "3")   mask="224.0.0.0"
            else if (s[2] == "4")   mask="240.0.0.0"
            else if (s[2] == "5")   mask="248.0.0.0"
            else if (s[2] == "6")   mask="252.0.0.0"
            else if (s[2] == "7")   mask="254.0.0.0"
            else if (s[2] == "8")   mask="255.0.0.0"
            else if (s[2] == "9")   mask="255.128.0.0"
            else if (s[2] == "10")  mask="255.192.0.0"
            else if (s[2] == "11")  mask="255.224.0.0"
            else if (s[2] == "12")  mask="255.240.0.0"
            else if (s[2] == "13")  mask="255.248.0.0"
            else if (s[2] == "14")  mask="255.252.0.0"
            else if (s[2] == "15")  mask="255.254.0.0"
            else if (s[2] == "16")  mask="255.255.0.0"
            else if (s[2] == "17")  mask="255.255.128.0"
            else if (s[2] == "18")  mask="255.255.192.0"
            else if (s[2] == "19")  mask="255.255.224.0"
            else if (s[2] == "20")  mask="255.255.240.0"
            else if (s[2] == "21")  mask="255.255.248.0"
            else if (s[2] == "22")  mask="255.255.252.0"
            else if (s[2] == "23")  mask="255.255.254.0"
            else if (s[2] == "24")  mask="255.255.255.0"
            else if (s[2] == "25")  mask="255.255.255.128"
            else if (s[2] == "26")  mask="255.255.255.192"
            else if (s[2] == "27")  mask="255.255.255.224"
            else if (s[2] == "28")  mask="255.255.255.240"
            else if (s[2] == "29")  mask="255.255.255.248"
            else if (s[2] == "30")  mask="255.255.255.252"
            else if (s[2] == "31")  mask="255.255.255.254"
            else                    mask="255.255.255.255"

    if (mask == "255.255.255.255")
            printf "route add -host %s.%s.%s.%s gw %s dev tunl0\n"\
                    ,n[1],n[2],n[3],n[4],$5
    else
            printf "route add -net %s.%s.%s.%s gw %s netmask %s dev tunl0\n"\
                    ,n[1],n[2],n[3],n[4],$5,mask
     }'

    echo "#"
    echo "# default the rest of amprnet via mirrorshades.ucsd.edu"
    echo "route add -net 44.0.0.0 gw 128.54.16.18 netmask 255.0.0.0 dev tunl0"
    echo "#"
    echo "# the end"

  2222..  PPrrooggrraammoowwaanniiee wwaarrssttwwyy ssiieecciioowweejj AAXX..2255,, NNeettRRoomm ii RRoossee..

  Najwiksz bodaje zalet stosowania protokow radioamatorskiego
  radia packet opartego o jdro linuxa jest atwo, z jak moesz pisa
  aplikacje i programy i je na nim uywa.

  Cho temat Programowania Sieci pod Unixem przekracza ramy tego
  dokumentu, to jednak opisz tutaj elementarne szczegy dotyczce jak
  wykorzysta protokoy AX.25, NetRom i Rose wewntrz swojego
  oprogramowania.

  2222..11..  RRooddzziinnyy aaddrreessww..

  Programowanie sieciowe pod Linuxem dla AX.25, NetRom i Rose przypomina
  programowanie dla TCP/IP. Najwisz rnic jest stosowana rodzina
  adresu i jego struktura, ktr naley poprzekrca w odpowiednie
  miejsce.

  Nazwy rodziny adresw dla AX.25, NetRom i Rose to kolejno AF_AX25,
  AF_NETROM oraz AF_ROSE.

  2233..  PPlliikkii nnaaggwwkkoowwee..

  Zawsze naley doczy plik 'ax25.h', 'netrom.h' i rose.h' jeli masz
  do czynienia z tymi protokoami. Prosty szkielet grnej czci
  wygldaby tak:

  Dla AX.25:

         #include <ax25.h>
         int s, addrlen = sizeof(struct full_sockaddr_ax25);
         struct full_sockaddr_ax25 sockaddr;
         sockaddr.fsa_ax25.sax25_family = AF_AX25

  Dla NetRom:

         #include <ax25.h>
         #include <netrom.h>
         int s, addrlen = sizeof(struct full_sockaddr_ax25);
         struct full_sockaddr_ax25 sockaddr;
         sockaddr.fsa_ax25.sax25_family = AF_NETROM;

  Dla Rose:

         #include <ax25.h>
         #include <rose.h>
         int s, addrlen = sizeof(struct sockaddr_rose);
         struct sockaddr_rose sockaddr;
         sockaddr.srose_family = AF_ROSE;

  2233..11..  KKwweessttiiaa zznnaakkww ii pprrzzyykkaaddyy..

  W bibliotekach /lib/ax25.a zawartych w pakiecie progamw narzdziowych
  ax25-utils znajduj si wbudowane rutyny konwerujce znaki wywoawcze.
  Jeli chcesz moesz napisa swoje wasne.

  Program narzdziowy user_call jest wymienitym przykadem na pocztek.
  rda dla tych rutyn zawarte s w pakiecie programw narzdziowych
  AX.25-utils. Po spdzeniu paru chwil pracujc nad nimi zauwaysz, e
  90 procent roboty to przygotowanie otworzenia 'socket-u'. Wykonanie
  cznoci jest atwe podczas gdy przygotowanie zajmuje troch czasu.

  Przykady s na tyle proste, e nie wprowadzaj zamieszania. Jeli
  masz jakie pytanie to kieruj je na list linux-hams, gdzie znajd si
  ludzie gotowi udziel ci odpowiedzi.

  2244..  DDyysskkuussjjaa zzwwiizzaannaa zz RRaaddiieemm AAmmaattoorrsskkiimm ii LLiinnuuxxeemm..

  Jest wiele miejsc, gdzie dyskutuje si na temat Radio Amatorskiego i
  Linuxa, na przykad na comp.os.linux.* lub na licie pocztowej
  vger.rutgers.edu. Inne miejsca, gdzie si to czyni, to listy pocztowe
  tcp-group na ucsd.edu (ojczyzna dyskusji na temat TCP/IP i radia
  amatorskiego), jak rwnie kana #linpeople w sieci linuxnet na IRC.

  Aby zapisa si na list dyskusyjn linux-hams, wylij poczt do:

         Majordomo@vger.rutgers.edu

  z tekstem:

  subscribe linux-hams

  w czsci listu. Wiersz 'subject:' jest pomijany.

  Archiwum listy linux-hams znajduje si na:
  http://zone.pspt.fi/archive/linux-hams/ oraz na
  http://zone.oh7rba.ampr.org/archive/linux-hams/. Staraj si zajrze
  tam zanim rozpoczniesz dyskusj poniewa odpowiedziano tam na wiele
  powszechnych pyta.

  Aby zapisa si na list tcp-group, wylij list do:

         listserver@ucsd.edu

  z tekstem:

         subscribe tcp-group

  w czsci listu.

  Zauwa, e lista tcp-group jest przeznaczona gwnie do dyskusji o
  zaawansowanych protokoach, ktrych TCP/IP jest przykadem, w Radiu
  Amatorskim. Nie zadaje si tam pyta dotyczcych Linuxa.

  2255..  PPooddzziikkoowwaanniiaa..

  Nastpujce osoby przyczyniy si do stworzenia tego dokumentu na
  przerne sposoby, w sposb wiadomy lub niewiadomy. Podaj ich bez
  szczeglnego uszeregowania (tak jak pamitam): Jonathon Naylor, Thomas
  Sailer, Joerg Reuter, Rot Atkinson, Alan Cox, Craig Small, John
  Tanner, Brandon Allbery.

  2266..  PPrraawwaa aauuttoorrsskkiiee..

  AX25-HOWTO, informacja na temat jak zainstalowa i ustawi niektre z
  waniejszych pakietw obsugujcych AX.25 pod Linuxem.
  Copyright  1996 Terry Dawson.  Jest to oproramowanie darmowe; moe
  by modyfikowane i rozprowadzane na warunkach Oglnej Licencji
  Publicznej GNU opublikowanej przez Free Software Foundation; licencja
  o wersji numer 2, lub dowolnie, jakakolwiek pniejsza.

  Program ten rozprowadzany jest z nadziej, e bdzie uyteczny, lecz
  BEZ JAKIEJKOLWIEK GWARANCJI; nawet bez gwarancji, e moze by
  SPRZEDAWANY lub UYTECZNY DLA JAKIEGOKOLWIEK CELU. Wicej szczegw
  znajdzesz w Oglnej Licencji Publicznej GNU.

  Powiniene by otrzyma egzemplarz Oglnej Licencji Publicznej z tym
  programem; jeli nie to napisz do:

  Free Software Foundation, Inc., 657 Mass Ave, Cambridge, MA 02139,
  USA.

  2277..  OOdd ttuummaacczzaa..

  AX25-HOWTO - tumaczenie na jzyk polski. Informacja jak zainstalowa
  i ustawi niektre z najwaniejszym pakietw do obsugi protokou
  AX.25 pod Linuxem.
  Copyright  1997 Benedict P. Barszcz.

  Wiele terminw, ktre w tym dokumencie zastosowaem moe brzmie
  dziwnie w uszach polskiego czytelnika. Przepraszam, wynika to z tego,
  e polska terminologia radia packet jest mi zupenie nie znana.
  Radioamatorem zostaem tutaj w USA i polskie nazewnictwo nie byo
  wymogiem do egzaminu. To jest bd.

  Niektrych zwrotw nie tumaczyem ze wzgdow na ich ewidentno, ale
  na pewno w tym miejscu si grubo myl. Inne zwroty s niezgrabne i w
  tym miejscu masz szerokie pole do popisu, czytelniku. lij poprawki do
  poseidon@ziplink.net. Zwroty idiomatyczne staraem si zastpowa
  naszymi, polskimi odpowiednikami. Czasem przesadziem, albo zupenie
  minem si z celem:-)

  Mam wraenie, e popeniem te bdy merytoryczne. Nie poprawiem ich
  bo nie wiem gdzie:-).

  S te neologizmy, ktre nie zostay konsekwentnie uywane w
  dokumencie, np. DwikoModem.

  Fragmenty w skrypcie 'munge' nie s tlumaczone poniewa nale do
  pliku i s komentarzem autora pliku.

     Zmiany w stosunku do oryginau:

     ppoorrtt 44000000..
        Port 4000 i port 3694/tcp dla node przez inetd; autor nie by
        konsekwentny. Wybraem port 4000.

     ooddwwooaanniiaa..
        Odwaanie do Net-2-HOWTO zamieniem na NET-3-HOWTO wskazujc
        jednoczenie na jego polskie tumaczenie. Zdaje si, e
        Net-2-howto ju nie istnieje.

     nnaazzwwiisskkoo PPaannaa RReeuuggeerr..
        W jednym z odwoa, Terry poda tylko imi, a na innym miejscu
        rwnie nawisko. Dla czytelnoci w pierwszym wypadku podaem
        zarwno imi jak i nazwisko.

     bbuuddoowwaa jjddrraa..
        kolejno komend budowy jdra poprawiona, aby faktycznie
        dziaalo tak, jak autor zamierzy. cd /usr/src postawione przed
        mv linux linux.old. Odciem te ciek od nazwy pliku
        ax25-utils-12.tar.gz tak, aby zadziaao zgodnie z zamierzeniem
        autora.

  2277..11..  PPooddzziikkoowwaanniiaa..

  Bardzo serdecznie chciabym podzikowa Terry'emu Dawson, e napisa
  ten dokument. Dopiero przy tumaczeniu go, zrozumiaem jaki kawa
  roboty odwali!

  Chciabym podzikowa Bartkowi Maruszewskiemu, Piotrowi Tczyskiemu
  oraz Piotrowi Pogorzelskiemu za (wiadom i nie wiadom) pomoc i
  natchnienie, aby ten dokument powsta.

  Jednoczenie chciabym przypomnie Waldkowi Ogonowskiemu, SP2ONG, e
  to on jest wszystkiemu winiem - zarazi mnie Linuxem i nie wskaza
  kliniki, gdzie sie to paskuctwo leczy:-).

  Oraz dzikuje wszystkim, ktrzy nadel poprawki, ktre na pewno
  udoskonal to tumaczenie.