1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
46
47
48
49
50
51
52
53
54
55
56
57
58
59
60
61
62
63
64
65
66
67
68
69
70
71
72
73
74
75
76
77
78
79
80
81
82
83
84
85
86
87
88
89
90
91
92
93
94
95
96
97
98
99
100
101
102
103
104
105
106
107
108
109
110
111
112
113
114
115
116
117
118
119
120
121
122
123
124
125
126
127
128
129
130
131
132
133
134
135
136
137
138
139
140
141
142
143
144
145
146
147
148
149
150
151
152
153
154
155
156
157
158
159
160
161
162
163
164
165
166
167
168
169
170
171
172
173
174
175
176
177
178
179
180
181
182
183
184
185
186
187
188
189
190
191
192
193
194
195
196
197
198
199
200
201
202
203
204
205
206
207
208
209
210
211
212
213
214
215
216
217
218
219
220
221
222
223
224
225
226
227
228
229
230
231
232
233
234
235
236
237
238
239
240
241
242
243
244
245
246
247
248
249
250
251
252
253
254
255
256
257
258
259
260
261
262
263
264
265
266
267
268
269
270
271
272
273
274
275
276
277
278
279
280
281
282
283
284
285
286
287
288
289
290
291
292
293
294
295
296
297
298
299
300
301
302
303
304
305
306
307
308
309
310
311
312
313
314
315
316
317
318
319
320
321
322
323
324
325
326
327
328
329
330
331
332
333
334
335
336
337
338
339
340
341
342
343
344
345
346
347
348
349
350
351
352
353
354
355
356
357
358
359
360
361
362
363
364
365
366
367
368
369
370
371
372
373
374
375
376
377
378
379
380
381
382
383
384
385
386
387
388
389
390
391
392
393
394
395
396
397
398
399
400
401
402
403
404
405
406
407
408
409
410
411
412
413
414
415
416
417
418
419
420
421
422
423
424
425
426
427
428
429
430
431
432
433
434
435
436
437
438
439
440
441
442
443
444
445
446
447
448
449
450
451
452
453
454
455
456
457
458
459
460
461
462
463
464
465
466
467
468
469
470
471
472
473
474
475
476
477
478
479
480
481
482
483
484
485
486
487
488
489
490
491
492
493
494
495
496
497
498
499
500
501
502
503
504
505
506
507
508
509
510
511
512
513
514
515
516
517
518
519
520
521
522
523
524
525
526
527
528
529
530
531
532
533
534
535
536
537
538
539
540
541
542
543
544
545
546
547
548
549
550
551
552
553
554
555
556
557
558
559
560
561
562
563
564
565
566
567
568
569
570
571
572
573
574
575
576
577
578
579
580
581
582
583
584
585
586
587
588
589
590
591
592
593
594
595
596
597
598
599
600
601
602
603
604
605
606
607
608
609
610
611
612
613
614
615
616
617
618
619
620
621
622
623
624
625
626
627
628
629
630
631
632
633
|
<!DOCTYPE HTML PUBLIC "-//W3C//DTD HTML 3.2 Final//EN">
<HTML>
<HEAD>
<META NAME="GENERATOR" CONTENT="SGML-Tools 1.0.9">
<META HTTP-EQUIV="content-type" content="text/html; charset=iso-8859-2">
<TITLE>Linux: Jak by na bieco</TITLE>
</HEAD>
<BODY>
<H1>Linux: Jak by na bieco<BR></H1>
<H2>Autorzy: Kjetil Bakkeskaug, Kjell Sundby i Stein Gjoen,
<A HREF="mailto:sgjoen@nyx.net">sgjoen@nyx.net</A><BR>
v0.31, 29 padziernika 2000<BR>
<B>Wersja polska:Tomasz 'tsca' Sienicki, tsca@edb.dk</B> <BR>
v1.71, 14 grudnia 2001</H2>
<P><HR>
<EM>
<!--
updated, staying (see up-to-date)
-->
<!--
up-to-date
-->
Dokument zawiera wskazwki na temat wyszukiwania nowinek i informacji o
rozwoju Linuksa. Chocia wiksza cz tekstu dotyczy konkretnie tego systemu,
znajduje si tu rwnie mnstwo bardziej oglnych i uytecznych dla szerszego
odbiorcy wiadomoci na temat efektywnego wyszukiwania okrelonych informacji.</EM>
<HR>
<H2><A NAME="s1">1. Wstp </A></H2>
<P>
<!--
up-to-date!introduction
-->
Linux rozwija si niezwykle szybko. Dlatego czasem trudno jest ledzi
jego rozwj na bieco, czy zorientowa si w stanie aktualnym. Ten
dokument zawiera kilka wskazwek pomocnych w szybkim i efektywnym
wyszukiwaniu danych informacji. Wikszo z Was zna i uywa WWW i
grup dyskusyjnych, ale -- jak dowiecie si z tego tekstu -- WWW i
Usenet to jeszcze nie wszystko. Istnieje wiele innych, rwnie dobrych i
lepszych, rde informacji.
<P>Dostpne s tumaczenia tego dokumentu;
chciabym tu podzikowa tumaczom za ich prac i komentarze:
<P>
<UL>
<LI>
<A HREF="http://www.ict.pwr.wroc.pl/jtz/Html/mini/Update.pl.html">wersja polska</A>: Tomasz `tsca' Sienicki, tsca (at) cryogen.com</LI>
<LI>
<A HREF="http://www.freenix.org/unix/linux/HOWTO/">wersja francuska</A>: Jean-Albert Ferrez, Jean-Albert.Ferrez (at) epfl.ch</LI>
<LI>
<A HREF="http://www.poli.org/LDP-PT/mini-HOWTO/">wersja portugalska</A>: Duarte Loreto, dnloreto (at) esoterica.pt</LI>
<LI>
<A HREF="http://www.linux.or.jp/JF/">wersja japoska</A>: Satoru Takahashi, hisai (at) din.or.jp</LI>
</UL>
<P>
<H2>1.1 Prawa autorskie </H2>
<P>Copyright (c) 1998 Kjell Sundby, Kjetil Bakkeskaug and Stein Gjoen.
<P>Prawa autorskie do tego dokumentu nale do Kjella Sundby, Kjetila
Bakkeskauga oraz Steina Gjoena.
<P>O ile nie zaznaczono inaczej dokumenty HOWTO chronione s prawami autorskimi
nalecymi odpowiednio do ich autorw. Zezwala si na powielanie
i dystrybucj tych dokumentw w caoci lub w czci na jakimkolwiek
fizycznym bd elektronicznym noniku pod warunkiem pozostawienia na
wszystkich kopiach niniejszej informacji o prawach autorskich. Zezwala si i
zachca do redystrybucji komercjalnej; autor jednak yczy sobie by
powiadamiany o kadej z takiej dystrybucji.
<P>Niniejsze prawa autorskie dotycz rwnie wszelkich tumacze, prac
pochodnych, skadajcych si z, lub zawierajcych jakiekolwiek dokumenty
HOWTO. Oznacza to, e niedozwolone jest stworzenie pracy pochodnej od
dokumentu HOWTO i naoenie dodatkowych ogranicze na jej dystrybucj. W
pewnych szczeglnych okolicznociach moliwe s odstpienia od tych zasad.
Po blisze informacje naley skontaktowa si z koordynatorem projektu Linux
HOWTO pod adresem podanym poniej.
<P>W skrcie: chcemy promowa rozprzestrzenianie si podanych tu
informacji poprzez moliwie wiele kanaw. Zatrzymujemy jednak prawa
autorskie do dokumentw HOWTO i chcielibymy by informowani o
jakichkolwiek planach redystrybucji tych dokumentw.
<P>Jeli masz jakiekolwiek pytania, skontaktuj si z koordynatorem
projektu Linux HOWTO pod adresem
<A HREF="mailto:linux-howto@metalab.unc.edu">linux-howto@sunsite.unc.edu</A><H2>1.2 Zastrzeenia </H2>
<P>Pamitaj: informacji zawartych w tym dokumencie uywasz na wasne ryzyko.
Zrzekamy si jakiejkolwiek odpowiedzialnoci za jego zawarto. Pomysw,
przykadw i/lub jakichkolwiek innych pochodzcych z tego dokumentu
informacji uywa moesz wycznie na wasn odpowiedzialno.
<P>O ile nie zaznaczono inaczej wszystkie prawa autorskie nale do ich
wacicieli. Uycie w tym dokumencie danego terminu nie powinno by
traktowane jako wpywajce na wano jakiegokolwiek znaku handlowego lub
znaku usugi.
<P>Uycie nazw okrelonych produktw lub marek nie oznacza polecania ich.
<P>Poleca si sporzdzanie kopii systemu przed powanymi instalacjami, oraz
robienie kopii bezpieczestwa w regularnych odstpach czasu.
<H2>1.3 Zmiany </H2>
<P>
<UL>
<LI>Zaktualizowano odnoniki do LinuxNetMag.</LI>
<LI>Sprawdzono odnoniki (te jednak szybko si dezaktualizuj).</LI>
<LI>Dodano odnonik do Penguin Magazine.</LI>
<LI>Dodano wiadomoci na temat dziaania list dyskusyjnych.</LI>
<LI>Dokument zosta waciwie zindeksowany.</LI>
<LI>Zmiana ,,Dejanews'' na ,,Deja'', zmiana tytuu jednego z rozdziaw.</LI>
<LI>Usunito literwki.</LI>
<LI>Dodano odnonik do polskiej wersji dokumentu.</LI>
<LI>Dodano odnonik do <I>Focus Linux</I> i <I>Linux Magazine</I>.</LI>
<LI>Dodano odnonik do francuskiej i japoskiej wersji dokumentu oraz rnych zasobw sieciowych.</LI>
<LI>Sprawdzono odnoniki, poszerzono rozdzia ,,Poszukiwanie informacji''.</LI>
</UL>
<H2>1.4 Podzikowania </H2>
<P>
<UL>
<LI>Tomasz 'tsca' Sienicki <tsca (at) cryogen.com></LI>
<LI>Satoru Takahashi <hisai (at) din.or.jp></LI>
</UL>
<P>
<H2><A NAME="s2">2. Dokumentacja na twoim dysku </A></H2>
<P>
<!--
up-to-date!information resources
-->
<P>Po zainstalowaniu Linuksa zastajesz zazwyczaj cakiem duo informacji --
nie tylko doczon broszurk, ale rwnie wiele dokumentw HOWTO (JTZ
- JAK TO ZROBI) oraz obszerne opracowania i pomoc dostpne w sieci.
Z nawizk wystarcza to na pocztek, jednak po pewnym czasie zorientujesz
si, e chcesz wiedzie wicej, by na bieco, mc aktualizowa swj system...
jednym sowem: wiedzie, co dzieje si "w brany". Pomoe ci w tym ten
dokument. Dla uproszczenia podzielono zawarte tu informacje na takie,
ktre moesz zasubskrybowa i odnale. Skupimy si te na efektywnym
uzyskiwaniu konkretnej specjalistycznej pomocy.
<P>Nawet jeli do Twojego Linuksa nie doczono adnego rodzaju
wydrukowanej informacji to i tak kada szanujca si dystrybucja
zawiera szereg katalogw zawierajcych rnego rodzaju dokumentacj --
od konkretnych plikw README (CZYTAJTO) zawierajcych
informacje o danych programach, do bardziej kompleksowych opracowa
HOWTO -- wanie czytasz jedno z nich.
<P>Zajrzyj do
<A HREF="file:///usr/doc">archiwum dokumentw w /usr/doc</A>,
gdzie wikszo pakietw skada swoj dokumentacj, pliki README, itd.
W katalogach
<A HREF="file:///usr/doc/HOWTO">/usr/doc/HOWTO</A>
oraz
<A HREF="file:///usr/doc/HOWTO/mini">/usr/doc/HOWTO/mini</A>
znajdziesz cay zestaw gotowych do czytania plikw HOWTO i mini-HOWTO.
<P>Najwaniejszym i najpeniejszym rdem informacji s oczywicie
<A HREF="file:///usr/src/linux">rda jdra w /usr/src/linux</A>. <EM>Uywaj ich!</EM>
Zwr te uwag, e pakiet z jdrem to nie tylko kod rdowy
(co najmniej czciowo opatrzony komentarzami), ale rwnie
<A HREF="file:///usr/src/linux/Documentation">katalog /usr/src/linux/Documentation zawierajcy obszern dokumentacj</A>.
Przed zadaniem jakiegokolwiek pytania na temat jdra powiniene zapozna
si z zawartoci tego katalogu. Dziki temu oszczdzisz sobie zakopotania
i nie zmarnujesz czasu innym.
<P>Przegldanie i przeszukiwanie dokumentacji na komputerze czy w sieci jest
bardzo wygodne. Nie rezygnuj jednak cakowicie z informacji drukowanej.
Czasem, gdy nie jeste w stanie nawet uruchomi swojego komputera,
dokumentacja wydrukowana moe by jedynym sposobem dotarcia do rozwizania
problemu.
<H2><A NAME="s3">3. Subskrypcje </A></H2>
<P>
<!--
up-to-date!information resources
-->
Subskrybowanie oznacza zamawianie danego rodzaju wiadomoci napywajcych
cigym strumieniem. Nie ugry kawaka wikszego ni moesz przekn:
przeadowanie informacj nie jest tylko hasem encyklopedycznym. Czsto
zdarzy si, e zamiast spodziewanych informacji otrzymasz jakie mieci.
Bd wic krytyczny i nie wahaj si przez uniewanieniem subskrypcji.
<P>Istniej dwa odrbne (cho w niektrych przypadkach ze sob sprzone)
media dostarczajce cigych informacji: s to grupy dyskusyjne (USENET) i
listy dyskusyjne. Grupy dyskusyjne zazwyczaj charakteryzuj si zwikszon
iloci wiadomoci i szumu informacyjnego ni listy. Uwaaj: czytanie zbyt
wielu grup jest jak picie z wa straackiego! :-)
<H2>3.1 Grupy dyskusyjne </H2>
<P>
<!--
up-to-date!information resources!news
-->
Pomoc w uzyskaniu dostpu do grup dyskusyjnych ley poza zakresem tego
dokumentu. Wskazwki na temat cigania i uczestnictwa w tych grupach
bezporednio z Linuksa znajdziesz w innych tekstach JTZ.
<P>Jeli jeszcze nigdy nie uywae grup dyskusyjnych powiniene
szczeglnie uwanie przeczyta informacje wprowadzajce. <EM>USENET</EM>
to caa odrbna kultura. Nawet jeli na pocztku wyda ci si chaotyczny,
istniej rzdzce nim reguy. Pamitaj, eby przed wysaniem swojego
pierwszego listu do danej grupy poprzyglda si jej przez jaki czas.
Najwaniejsz spraw jest
zwrcenie uwagi na listy zatytuowane <EM>Frequently Asked Questions</EM>,
<EM>FAQ</EM>, czy <EM>Najczciej Zadawane Pytania</EM>. FAQ pozwol ci
zapozna si z charakterem grupy, oraz prawdopodobnie rozwi Twj
problem. Czytaj je! Zadajc po raz setny typowe pytanie wyrobisz sobie
tylko negatywn opini (i -- by moe -- dostaniesz si do czyich
filtrw).
<P>Dokumenty FAQ s zazwyczaj wysyane regularnie, jeli jednak nie moesz
ktrego z nich odnale, poszukaj go
w
<A HREF="ftp://rtfm.mit.edu">gwnym archiwum FAQ</A> w MIT.
FAQ dostpne s rwnie
<A HREF="http://www.faqs.org">w postaci stron WWW</A>.
<P>Obok uytecznych informacji w grupach dyskusyjnych napotkasz te szum
informacyjny, spam i dyskusje nie na temat. Oznacza to, e bdziesz
potrzebowa czytnika umoliwiajcego odsianie niechcianych listw.
Zapewniaj to czytniki majce tzw. mordplik (killfile). Odpowiednio
skonfigurowany czytnik odfiltruje niechciane wiadomoci i zaznaczy
interesujce. Poprawia to oglny stosunek iloci informacji do iloci szumu
i pozwala skoncentrowa si na sprawach istotnych. Pamitaj jednak, e
dziaa to w obie strony: jeli bdziesz zamieca USENET, zostaniesz
odfiltrowany, i, gdy znajdziesz si w potrzebie, nikt nie zobaczy Twojego
pytania.
<P>Do rzeczy -- oto lista uytecznych grup dyskusyjnych:
<P>
<UL>
<LI>
<A HREF="news:comp.os.linux.announce">ogoszenia</A></LI>
<LI>
<A HREF="news:comp.os.linux.answers">odpowiedzi, JTZ, FAQ, itd.</A></LI>
<LI>
<A HREF="news:comp.os.linux.development.apps">rozwj aplikacji</A></LI>
<LI>
<A HREF="news:comp.os.linux.development.sys">rozwj systemu</A></LI>
<LI>
<A HREF="news:comp.os.linux.hardware">sprzt</A></LI>
<LI>
<A HREF="news:comp.os.linux.misc">rne</A></LI>
<LI>
<A HREF="news:comp.os.linux.networking">sie</A></LI>
<LI>
<A HREF="news:comp.os.linux.setup">konfigurowanie Linuksa</A></LI>
<LI>
<A HREF="news:comp.os.linux.x">X11 na Linuksie</A></LI>
</UL>
<P>Grupy zwizane z Linuksem znajduj si te w wielu hierarchiach narodowych.
Przykadem moe by
<A HREF="news:pl.comp.os.linux">jedna z polskich grup o Linuksie</A>.
Jeli masz kopoty z odnalezieniem swoich narodowych lub lokalnych grup,
pomocy szukaj w
<A HREF="http://www.deja.com">Deja</A>.
<H2>3.2 Listy dyskusyjne </H2>
<P>
<!--
up-to-date!information resources!mailing lists
-->
W przeciwiestwie do grup dyskusyjnych listy dyskusyjne s scentralizowane.
Oznacza to, e listy wysane przez danego uytkownika na adres serwera
rozsyane s dalej do innych uczestnikw listy. Zazwyczaj nie otrzymuje
si wielkiej iloci wiadomoci, a poziom informacji niepodanej jest
niski. Wypowiedzi odbiegajce od tematu zawsze budz negatywne reakcje i,
co jest rwnie powan konsekwencj, mog spowodowa opnienie realizacji
projektu, ktremu powicona jest lista. Po zasubskrybowaniu danej listy
zazwyczaj otrzymuje si powitalny list opisujcy tematyk forum -- naley
uwanie go przeczyta.
<P>Istnieje wiele programw obsugujcych listy dyskusyjne. Warto zna
rozpoznawane przez nie polecenia. Najpopularniejszym z tych programw jest
dziaajcy midzy innymi na serwerze
<A HREF="mailto:majordomo@vger.rutgers.edu">vger.rutgers.edu</A>
<EM>Majordomo</EM>. Sprawd, jak to dziaa: wylij tam list o treci
<CODE>help</CODE>. Jeli wylesz list z poleceniem, ktrego program nie zrozumie,
rwnie dostaniesz informacje o obsudze. Jeli zamiast <CODE>help</CODE>
wylesz polecenie <CODE>lists</CODE>, otrzymasz spis wszystkich list
dziaajcych na serwerze (moe by tego cakiem sporo!).
<P>Listy dyskusyjne dziaaj zazwyczaj pod kilkoma adresami. Jeden z nich
suy do wysyania polece takich jak <CODE>subscribe</CODE> czy <CODE>unsubscribe</CODE>,
a inny do uczestnictwa w dyskusjach -- najczciej z tego wanie
adresu otrzymujesz wiadomoci, ktre ludzie wysyaj na list.
Na przykad wysanie polecenia <CODE>subscribe</CODE> na adres
<CODE>corned-beef-requests@somelistserver.org</CODE> zapisze Ci na list
o adresie <CODE>corned-beef-list@somelistserver.org</CODE> a do chwili,
kiedy zdecydujesz si wypisa. Jeszcze raz: wysanie listu o treci
<CODE>help</CODE> lub czym niezrozumiaym dla serwera spowoduje otrzymanie
listu z pomoc.
<P>Korzystajc z list dyskusyjnych pamitaj o kilku zasadach:
<P>
<UL>
<LI>Nie wysyaj polece <CODE>subscribe</CODE> itp. na sam list, lecz na
adres serwera. W przeciwnym razie nie wypadniesz najlepiej i zdenerwujesz
mnstwo osb. By moe na list zapisanych jest tysice ludzi -- pomyka
taka i zwizane z ni narzekanie moe wygenerowa mnstwo niepotrzebnego
szumu w sieci.</LI>
<LI>Po zasubskrybowaniu danej listy automatycznie otrzymasz
list zawierajcy informacje na jej temat. Przeczytaj ten list uwanie --
prawdopodobnie zawiera bdzie odpowiedzi na wiele wstpnych pyta.</LI>
<LI>Nie sprzgaj ze sob list i grup dyskusyjnych nie upewniwszy si
uprzednio, e uczestnicy tego chc. Sytuacje takie mog spowodowa
ptle, pojawi si te moe spam.</LI>
</UL>
<P>Jak ju wspomniano
<A HREF="mailto:majordomo@vger.rutgers.edu">vger.rutgers.edu</A>
jest jednym z gwnych serwerw list dyskusyjnych. Oto skrcony spis list
dostpnych dla spoecznoci Linuksa:
<P>
<UL>
<LI> linux-8086 (Linux na procesorach Intel 8086)</LI>
<LI> linux-admin (Administrowanie systemem)</LI>
<LI> linux-alpha (Linux na procesorze Alpha)</LI>
<LI> linux-apps (Oprogramowanie)</LI>
<LI> linux-arm (Linux na procesorze Arm)</LI>
<LI> linux-bbs (Linuksowe BBS-y)</LI>
<LI> linux-c-programming (Programowanie w C pod Linuksem)</LI>
<LI> linux-config (Konfiguracja)</LI>
<LI> linux-console (Konsola)</LI>
<LI> linux-diald (Demon odp. za czenie na danie)</LI>
<LI> linux-doc (Dokumentacja Linuksa)</LI>
<LI> linux-fido (Linuksowa sie fido)</LI>
<LI> linux-fsf (Linux i Free Software Foundation)</LI>
<LI> linux-ftp (FTP pod Linuksem)</LI>
<LI> linux-gcc (Kompilator C)</LI>
<LI> linux-gcc-digest (Zbir wiadomoci z powyszej grupy)</LI>
<LI> linux-hams (Radio amatorskie)</LI>
<LI> linux-hppa (Linux na procesorze HP Precision Architecture)</LI>
<LI> linux-ibcs2 (Standard zgodnoci binarnej firmy Intel)</LI>
<LI> linux-ipx (Linux i protok sieciowy Novella IPX)</LI>
<LI> linux-isdn (Linux i ISDN)</LI>
<LI> linux-japanese (Linux i rozszerzenia do pracy w jz. japoskim)</LI>
<LI> linux-kernel (Jdro Linuksa)</LI>
<LI> linux-kernel-announce (Jdro Linuksa -- ogoszenia)</LI>
<LI> linux-kernel-digest (Zbir wiadomoci z powyszej grupy)</LI>
<LI> linux-kernel-patch (aty na jdro Linuksa)</LI>
<LI> linux-laptop (Linux na laptopach)</LI>
<LI> linux-linuxss</LI>
<LI> linux-lugnuts (Grupy Uytkownikw Linuksa)</LI>
<LI> linux-mca (Linux i IBM-owska architektura mikrokanau)</LI>
<LI> linux-mips (Linux na procesorze MIPS)</LI>
<LI> linux-msdos (Linux i MSDOS)</LI>
<LI> linux-msdos-devel (jw., rozwj)</LI>
<LI> linux-msdos-digest (Zbir wiadomoci z powyszej grupy)</LI>
<LI> linux-net (Sie w Linuksie)</LI>
<LI> linux-new-lists (Nowe listy dyskusyjne o Linuksie)</LI>
<LI> linux-newbie (Linux dla pocztkujcych)</LI>
<LI> linux-newbiew</LI>
<LI> linux-nys</LI>
<LI> linux-oasg</LI>
<LI> linux-oi</LI>
<LI> linux-opengl (Linux i graficzny system OpenGL)</LI>
<LI> linux-pkg</LI>
<LI> linux-ppp (Protok PPP w Linuksie)</LI>
<LI> linux-pro</LI>
<LI> linux-qag</LI>
<LI> linux-raid (Linux i RAID)</LI>
<LI> linux-scsi (Linux i SCSI)</LI>
<LI> linux-serial (Linux i interfejs szeregowy)</LI>
<LI> linux-seyon (Terminal)</LI>
<LI> linux-smp (Wieloprzetwarzanie symetryczne)</LI>
<LI> linux-sound</LI>
<LI> linux-standards</LI>
<LI> linux-svgalib (Linux i biblioteka SVGA)</LI>
<LI> linux-tape (Linux i pami na tamach)</LI>
<LI> linux-term (Programy komunikacyjne Linuksa)</LI>
<LI> linux-userfs (System plikw definiowany przez uytkownika)</LI>
<LI> linux-word</LI>
<LI> linux-x11 (Linux i X-Window System, wersja 11)</LI>
<LI> linux-x25 (Linux i protok sieciowy X25)</LI>
<LI> sparclinux (Linux na procesorze SPARC)</LI>
<LI> ultralinux (Linux na procesorze Ultra-SPARC)</LI>
</UL>
<P>Oczywicie na tym serwerze znajduje si rwnie duo innych list.
Poniewa ich ilo stale si zmienia, nie ma sensu wymienia tu ich
wszystkich. Mona jednak zajrze na stron zawierajc
<A HREF="http://oslab.snu.ac.kr/~djshin/linux/mail-list/index.shtml">spis list dyskusyjnych</A>
o tematyce interesujcej uytkownikw Linuksa. Na stronie tej mona
rwnie w prosty sposb bezporednio zapisa/wypisa si z rnych list.
<P>Istnieje rwnie strona z dugim
<A HREF="http://paml.net/">spisem list dyskusyjnych</A>
o tematyce nie ograniczajcej si do Linuksa.
<H2>3.3 Magazyny </H2>
<P>
<!--
up-to-date!information resources!magazines
-->
Wiele osb jest rozczarowanych brakiem informacji o Linuksie w prasie.
Jest to prawdopodobnie spowodowane tym, e wiele komercyjnych produktw
nie wytrzymaoby porwnania z Linuksem, a takiej sytuacji nie
wytrzymaliby z kolei reklamodawcy. Istnieje na szczcie
<EM>Linux Journal</EM> -- magazyn powicony tylko Linuksowi.
Spis treci aktualnego numeru i informacje na temat jego subskrypcji
znajduj si na
<A HREF="http://www.ssc.com">stronie domowej SSC</A>.
<P>Innym komercyjnym pismem jest
<A HREF="http://www.linux-mag.com/">Linux Magazine</A>,
rwnie umieszczajcy w sieci spis treci i fragmenty tekstw.
Take
<A HREF="http://www.unixreview.com/">Unix Review</A>
(d. Performance Computing) powica sporo miejsca Linuksowi.
<P>Istniej rwnie popularne magazyny elektroniczne:
<UL>
<LI>
<A HREF="http://www.linuxgazette.com">Linux Gazette</A></LI>
<LI>
<A HREF="http://www.linuxfocus.org">Linux Focus</A> (dostpny w kilku jzykach)</LI>
<LI>
<A HREF="http://www.linuxresearch.de/">Linux Research</A></LI>
<LI>
<A HREF="http://linuxtoday.com/">Linux Today</A></LI>
<LI>
<A HREF="http://www.linuxnews.com/">Linux News</A></LI>
<LI>
<A HREF="http://www.linuxnetmag.com">Linux Netmag</A> (po angielsku)</LI>
<LI>
<A HREF="http://www.linuxnetmag.com/de">Linux Netmag</A> (po niemiecku)</LI>
<LI>
<A HREF="http://www.penguinmagazine.com/">Penguin Magazine</A></LI>
</UL>
<P>oraz prawdopodobnie kilka innych; nowe pojawiaj si do czsto.
W
<A HREF="http://www.linuxhq.com">LinuxHQ</A>
sprawdzi mona aktualn list dostpnych serwisw informacyjnych.
<P>Jak grzyby po deszczu pojawiaj si strony WWW z dosownie codziennie
uaktualnianymi wiadomociami na temat Linuksa. Wiele z nich odznacza si
cakiem profesjonalnym ukadem graficznym i doborem prezentowanego
materiau. Jednym z najwaniejszych tego typu serwisw jest
oferujcy codzienne wiadomoci
<A HREF="http://freshmeat.net">Freshmeat</A>.
<P>Dla osb nie mogcych pozwoli sobie na ledzenie wydarze w sieci
z godziny na godzin, a chccych mimo wszystko trzyma rk na pulsie,
przeznaczony jest serwis
<A HREF="http://lwn.net">Linux Weekly News</A>
(Linux - Wiadomoci Cotygodniowe). Serwis ten podaje wane wiadomoci,
wczajc w to ostrzeenia na temat bezpieczeswa oraz ogoszenia o nowym
i uaktualnionym oprogramowaniu.
<P>
<P>Pod adresem
<A HREF="http://linux.com">Linux.com</A> znajdziesz
odnoniki do kanaw IRC.
<P>Istnieje rwnie pewna ilo godnych polecenia stron powiconych
gwnie sprztowi. S to m. in.
<A HREF="http://www.tomshardware.com">Toms Hardware</A> i
<A HREF="http://www.Anandtech.com">Anandtech</A>, w ktrych znajduj
si testy wszelakiego sprztu,
oraz
<A HREF="http://www.storagereview.com">Storage review</A>,
specjalizujca si w testach dyskw, streamerw i innych pamici masowych.
<P>
<H2><A NAME="s4">4. Spotkania </A></H2>
<P>
<!--
up-to-date!information resources!meetings
-->
<P>Linux stworzony zosta dziki poczonym (gwnie za pomoc Internetu)
siom ludzi na caym wiecie. Istnieje jednak rwnie moliwo spotka
twarz w twarz w LUGach -- Grupach Uytkownikw Linuksa. Przeszukaj
ogaszane regularnie listy tych grup -- jedna z nich moe znajdowa si
cakiem niedaleko!
<P>Konferencje, spotkania, copy-parties i tworzenie nowych grup ogaszane
s regularnie w
<A HREF="news:comp.os.linux.announce">grupach dyskusyjnych</A>.
<P>Tego typu wydarzenia s doskona okazj do zorientowania si,
co si dzieje w wiecie Linuksa, oraz uzyskania pomocy.
<P>
<H2><A NAME="s5">5. Poszukiwanie informacji </A></H2>
<P>
<!--
up-to-date!information resources!search engines
-->
<P>Konkretnej informacji szuka mona na wiele sposobw. Pamitaj, e
zawsze moesz uy wyszukiwarek internetowych, i e niektre z nich, np.
<P>
<UL>
<LI>
<A HREF="http://www.altavista.com">Altavista</A></LI>
<LI>
<A HREF="http://www.excite.com">Excite</A></LI>
<LI>
<A HREF="http://hotbot.lycos.com">Hotbot</A></LI>
</UL>
przeszukuj rwnie grupy dyskusyjne.
<P>Przeszukiwarek jest wiele, jednak rni si one zarwno wielkoci bazy,
jak i metodami oceny zwizku zawartoci stron z zapytaniem. Jeli szukasz
duych, znanych stron, uyj
<A HREF="http://www.google.com">Google</A>,
nadaje on bowiem stronom punkty na podstawie umieszczonych do nich odnonikw
na innych stronach. Ludzie czsto umieszczaj odnoniki do stron, ktre
uwaaj za wartociowe; Google opiera si na ich opinii.
<P>Serwisowi Google wyczerpujce zindeksowanie strony zabiera troch czasu,
korzystanie wic z jego usug przy szukaniu najnowszych lub nieco
nietypowych wiadomoci troch mija si z celem. W takich przypadkach
polecam albo bardzo szybki i o szerokim zasigu
<A HREF="http://www.alltheweb.com">AllTheWeb</A>, albo serwisy, ktre
przesyaj twoje zapytanie do szeregu przeszukiwarek, zbieraj, porwnuj,
oceniaj i przedstawiaj ci wyniki poszukiwania. Mj ulubiony serwis tego
typu to
<A HREF="http://www.go2net.com">Go2Net</A> (d. MetaCrawler).
<P>Wymagania stawiane wyszukiwarkom s rne, a serwisy te nieustannie
podnosz swj poziom -- musisz wic troch sam poeksperymentowa.
adna z wyszukiwarek nie jest idealna, i -- poniewa mniej ni 10%
istniejcych stron jest w ogle zindeksowanych -- prbuj kilku wyszukiwarek,
jeli praca z jedn nie przyniesie efektw.
<P>Pamitaj rwnie o
<A HREF="http://www.deja.com">Deja</A>
-- serwisie wyszukiwawczym skupiajcym si konkretnie na grupach
dyskusyjnych. Zarchiwizowane s tam artykuy od roku 1995 wzwy.
<P>Coraz czciej uywamy stron WWW. Pamitaj jednak, e to nie wszystko. Cae
mnstwo informacji dostpnych jest na rozsianych po wiecie serwerach ftp.
Niektre z wyszukiwarek internetowych indeksuj te zasoby, ale
narzdziem dedykowanym konkretnie temu zadaniu s serwery archie. S to
systemy regularnie przeszukujce gwne serwery ftp i gromadzce nazwy
znajdujcych si na nich plikw. Z serwerami archie poczy si mona na
wiele sposobw, np. za pomoc znajdujcych si
w kadym dobrze utrzymanym systemie Linuksowym klientw <CODE>archie</CODE>
lub, w wersji dla X11, <CODE>xarchie</CODE>. Jeli jest to niemoliwe, zawsze
mona poczy si z serwerem archie za pomoc telnetu do jednego
z podanych niej serwerw.
<P>
<UL>
<LI>
<A HREF="telnet://archie.au">Australia</A></LI>
<LI>
<A HREF="telnet://archie.univie.ac.at">Austria</A></LI>
<LI>
<A HREF="telnet://archie.belnet.be">Belgia</A></LI>
<LI>
<A HREF="telnet://archie.funet.fi">Finlandia</A></LI>
<LI>
<A HREF="telnet://archie.th-darmstadt.de">Niemcy</A></LI>
<LI>
<A HREF="telnet://archie.kornet.nm.kr">Korea</A></LI>
<LI>
<A HREF="telnet://archie.unipi.it">Wochy</A></LI>
<LI>
<A HREF="telnet://archie.kuis.kyoto-u.ac.jp">Japonia</A></LI>
<LI>
<A HREF="telnet://archie.icm.edu.pl">Polska</A></LI>
<LI>
<A HREF="telnet://archie.luth.se">Szwecja</A></LI>
<LI>
<A HREF="telnet://archie.rediris.es">Hiszpania</A></LI>
<LI>
<A HREF="telnet://archie.doc.ic.ac.uk">Wielka Brytania</A></LI>
<LI>
<A HREF="telnet://archie.bunyip.com">Stany Zjednoczone</A></LI>
<LI>
<A HREF="telnet://archie.internic.net">Stany Zjednoczone</A></LI>
</UL>
<P>Naturalnie powiniene uywa najbliszego z serwerw. Aby przejrze ich
aktualn list naley uruchomi klienta archie bez podawania argumentw,
albo, jeli uywasz telnetu, uzyska t informacj z serwera. Zawsze
dostpna jest pomoc. Niestety nie wszystkie serwery wsppracuj ze sob,
by moe wic bdziesz zmuszony poszuka kilkakrotnie zanim natrafisz na
to, czego szukasz.
<P>Ostatnio w sieci pojawi si
<A HREF="http://ftpsearch.lycos.com">prostszy w obsudze serwer ftp</A>.
Dostpna jest moliwo wyszukiwania o wielu opcjach i interfejsie
nawizujcym do najlepszych uniksowych tradycji.
<P>Wikszo z powyszych serwisw oferuje informacje na temat technik
wyszukiwania. Zawsze opaci si zainwestowa kilka chwil na zapoznanie si
z instrukcjami -- moe to znacznie skrci czas zuyty na Twoje poszukiwania.
<P>Jeeli nie masz dostpu do WWW, ale moesz uywa poczty
elektronicznej, powiniene przeczyta FAQ <EM>,,Dostp przez poczt''</EM>.
Aby uzyska ten dokument naley wysa do
<A HREF="mailto:mail-server@rtfm.mit.edu">serwera dla USA, Kanady i Pd. Ameryki</A>
list o nastpujcej treci:
<P><CODE>send usenet/news.answers/internet-services/access-via-email</CODE>
<P>Mona posuy si rwnie
<A HREF="mailto:mailbase@mailbase.ac.uk">serwerem dla Europy i Azji</A>.
W takim przypadku tre listu powinna wyglda tak:
<P><CODE>send lis-iis e-access-inet.txt</CODE>
<P>Innym rozwizaniem jest przeszukanie lokalnego katalogu z zawartoci grup
dyskusyjnych ("spoola" -- jeli go masz): zajrzyj do grupy
<A HREF="news:news.answers">news.answers</A>.
<P>Wreszcie jeli chcesz skontaktowa si z konkretn osob, na przykad z
autorem jakiego programu, zajrzyj do dokumentacji owego programu w
<A HREF="file:///usr/doc/">katalogu /usr/doc/</A>.
W wikszoci przypadkw znajdziesz tam adres e-mail autora. Jeli nie,
zawsze moesz szuka pomocy w FAQ na temat
<A HREF="http://www.qucis.queensu.ca/FAQs/email/finding.html">znajdowania adresw e-mail</A>.
<P>
<H2><A NAME="s6">6. Podsumowanie </A></H2>
<P>
<!--
up-to-date!conclusion
-->
Szybkie i skuteczne wyszukiwanie informacji jest bardziej sztuk ni nauk.
Nie poruszylimy tu istotnego zagadnienia:
jak oceni rzeczywist <EM>jako</EM> uzyskanej informacji? Problem ten
ley poza zakresem tematycznym tego dokumentu, co nie znaczy, e nie naley
o nim pamita. <EM>Zawsze</EM> przynajmniej zwracaj uwag, czy odpowied
na Twoje zapytanie jest aktualna.
<P>Podstawow spraw jest ocena wiarygodnoci informacji;
pozwoli to unikn sprowadzajcych na manowce lub zoliwych porad.
Zadziwiajco wiele osb podaje "metody" takie jak <CODE>rm -rf /</CODE>
jako rozwizanie danego problemu. Niektrzy od razu zorientuj si, e to
gupi dowcip, ale inni mog zniszczy sobie system. Na wszelki wic wypadek,
zanim zastosujesz znalezion informacj, sprawd ponisze punkty:
<P>
<UL>
<LI>Czy dokument jest podpisany? Ludzie powanie traktujcy to co pisz zazwyczaj nie s anonimami.</LI>
<LI>Czy w tekcie podana jest data? Dokumenty ewoluuj wraz z rozwijajc si technologi. Posu si internetowymi wyszukiwarkami do upewnienia si, e czytasz najnowsz wersj.</LI>
<LI>Czy s jakie odpowiedzi na list, ktry czytasz? Sprawd to! W przeciwnym przypadku moesz przeoczy ostrzeenie lub poprawk.</LI>
</UL>
<P>Jeli bdziesz o tym pamita, nie powiniene wpa w jedn z wielu
sieciowych puapek, takich jak proba o pocztwki dla chorego Craiga
Shergolda, rozmaite acuszki i piramidy listowe, czy -- ostatnio --
konie trojaskie prbujce wmanewrowa Ci w wysanie w wiat wasnego hasa.
<P>Istnieje pewna ilo dokumentw traktujcych o bardziej powanych metodach
wyszukiwania informacji. Jeli jeste zainteresowany tematem, zacznij
<A HREF="http://cn.net.au">tutaj</A>.
<P>Nie zapominaj te o zawierajcych dokumentacj do Linuksa stronach
<A HREF="http://www.linuxdoc.org">Linux Documentation Project</A>
(w polskiej wersji:
<A HREF="http://www.jtz.org.pl">JTZ</A> -- przyp.
tum.). Regularnie, wraz z rozwojem systemu, pojawiaj si tam nowe dokumenty
i uaktualnienia istniejcych.
<P>Z czyjej sygnaturki:
<P> <EM>Be alert! The world needs more lerts.</EM>
<P>
<H2><A NAME="s7">7. Od tumacza </A></H2>
<P>Orygina tego dokumentu:<BR>
<A HREF="http://www.nyx.net/~sgjoen/updated.html">How to stay updated</A>.
<P>Tumaczenia pozostaych dokumentw HOWTO na jzyk polski:<BR>
<A HREF="http://www.jtz.org.pl">http://www.jtz.org.pl</A>.
<P>Copyright for the translation:<BR>
(c) 1999, 2000, 2001 by Tomasz 'tsca' Sienicki, tsca@edb.dk
</BODY>
</HTML>
|
